Ένα μεσιτικό γραφείο μπορεί να αμείβεται για να μεσολαβήσει στην πώληση ενός ακινήτου, αλλά και να προσφέρει αυτοτελώς την προβολή μιας αγγελίας. Για τον τόπο ΦΠΑ, οι δύο υπηρεσίες χρειάζονται διαφορετικό έλεγχο. Το ότι η αγγελία δείχνει ένα διαμέρισμα στην Ελλάδα δεν αρκεί για να υπαχθεί κάθε σχετική αμοιβή στον ειδικό κανόνα των ακινήτων.
Η διάκριση έχει πρακτική σημασία όταν ο πελάτης είναι επιχείρηση άλλης χώρας της ΕΕ. Πριν επιλεγεί ο χειρισμός, το λογιστήριο χρειάζεται να γνωρίζει τι ακριβώς ανέλαβε και παρέδωσε το γραφείο, ποιος αγόρασε την υπηρεσία και ποια εγκατάστασή του τη λαμβάνει.
Πότε εξετάζεται η εξαίρεση της διαφήμισης
Το άρθρο 31α του Κανονισμού 282/2011 διακρίνει τις υπηρεσίες που συνδέονται επαρκώς άμεσα με ακίνητο. Στην παράγραφο 2ιστ περιλαμβάνει τη διαμεσολάβηση για την πώληση ή μίσθωση ακινήτου. Στην παράγραφο 3γ εξαιρεί τις υπηρεσίες διαφήμισης, ακόμη και όταν περιλαμβάνουν τη χρήση ακινήτων. Η διάκριση εισήχθη με τον Κανονισμό 1042/2013, στο πλήρες αρχικό ελληνικό κείμενό του.
Η εξαίρεση της διαφήμισης από τον κανόνα των ακινήτων δεν ορίζει από μόνη της τη χώρα φορολόγησης. Ακολουθεί ο έλεγχος του κατάλληλου κανόνα για τη συγκεκριμένη υπηρεσία και τον λήπτη της. Το άρθρο 18 παρ. 2α του κειμένου τεκμηρίωσης του Κώδικα ΦΠΑ της ΑΑΔΕ, με ενημέρωση έως 1/1/2026 συνδέει τον γενικό κανόνα υπηρεσιών προς επιχείρηση με την έδρα του λήπτη ή με τη μόνιμη εγκατάσταση στην οποία παρέχεται η υπηρεσία, με την επιφύλαξη των ειδικών κανόνων.
Έτσι, το ακίνητο που εμφανίζεται στη φωτογραφία δεν αρκεί για να κλείσει ο έλεγχος. Αντίστοιχα, ούτε ο ξένος αριθμός ΦΠΑ του πελάτη αποδεικνύει ότι η αμοιβή αφορά διαφήμιση και όχι μεσιτική διαμεσολάβηση.
Ένα παράδειγμα με επιχείρηση στη Γαλλία
Ας υποθέσουμε ότι ελληνικό μεσιτικό γραφείο συνεργάζεται με γαλλική εταιρεία για συγκεκριμένο διαμέρισμα στην Ελλάδα. Για το παράδειγμα έχει ελεγχθεί ότι η εταιρεία είναι υποκείμενη στον φόρο και αγοράζει την υπηρεσία για την επιχειρηματική της δραστηριότητα. Τη λαμβάνει η εγκατάστασή της στη Γαλλία· δεν υπάρχει ελληνική μόνιμη εγκατάσταση που να τη λαμβάνει.
Στην πρώτη περίπτωση, το γραφείο αναλαμβάνει πραγματική μεσιτική διαμεσολάβηση για την πώληση του διαμερίσματος. Ο ειδικός κανόνας του ακινήτου οδηγεί στον τόπο όπου βρίσκεται το διαμέρισμα, δηλαδή στην Ελλάδα. Η γαλλική έδρα του πελάτη δεν μεταφέρει από μόνη της τον τόπο παροχής στη Γαλλία. Αυτός είναι ο έλεγχος που ήδη περιγράφει ο οδηγός για τη μεσιτική προμήθεια και τον τόπο του ακινήτου.
Στη δεύτερη, διαφορετική περίπτωση, έχει συμφωνηθεί και παρασχεθεί μόνο αυτοτελής διαφημιστική προβολή της αγγελίας. Το πραγματικό έργο περιορίζεται στην προβολή της: δεν περιλαμβάνει διαμεσολάβηση, διαπραγματεύσεις ή άλλη υπηρεσία μεταβίβασης ή διαχείρισης του ακινήτου. Έχει ελεγχθεί ότι πρόκειται πράγματι για χωριστή διαφημιστική υπηρεσία, όχι για μέρος μιας ενιαίας μεσιτικής ανάθεσης.
Σε αυτή την περίπτωση εφαρμόζεται η εξαίρεση της διαφήμισης από τον ειδικό κανόνα των ακινήτων. Με τα συγκεκριμένα δεδομένα του επιχειρηματία λήπτη και της εγκατάστασης που λαμβάνει την υπηρεσία, ο γενικός κανόνας οδηγεί στη Γαλλία. Το συμπέρασμα αφορά τον τόπο παροχής της συγκεκριμένης υπηρεσίας· δεν σημαίνει ότι η αμοιβή είναι γενικά αφορολόγητη ούτε καθορίζει εδώ ποιος αποδίδει τον φόρο και ποιες δηλώσεις χρειάζονται.
Οι δύο περιπτώσεις δεν είναι οδηγία να χωριστεί αυθαίρετα μια προμήθεια σε «μεσιτεία» και «διαφήμιση». Αν παρέχεται ενιαία υπηρεσία ή υπάρχουν αλληλένδετες παροχές, χρειάζεται δικός τους έλεγχος. Μια διαφορετική περιγραφή στο τιμολόγιο δεν μεταβάλλει το πραγματικό αντικείμενο της συναλλαγής.
Τι χρειάζεται να προκύπτει από τον φάκελο
Πρώτα συνδέουμε τη συμφωνία με το έργο που έγινε. Μια αυτοτελής ανάθεση προβολής μπορεί να τεκμηριώνεται με το συμφωνημένο διαφημιστικό περιεχόμενο, τις αναρτήσεις ή την καμπάνια που παραδόθηκε και την αντίστοιχη συμφωνία αμοιβής. Αυτά είναι ενδεικτικά στοιχεία για την κατανόηση της συναλλαγής, όχι μια νέα υποχρεωτική λίστα δικαιολογητικών.
Η ονομασία της χρέωσης και ο τρόπος υπολογισμού της δεν αρκούν χωριστά. Μια σταθερή αμοιβή δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι παρέχεται διαφήμιση, όπως μια ανάρτηση αγγελίας στο πλαίσιο μεσιτικής ανάθεσης δεν αποδεικνύει ότι υπάρχει ξεχωριστή διαφημιστική παροχή. Εξετάζονται μαζί η συμφωνία, οι υποχρεώσεις και η πραγματική εκτέλεση.
Στη συνέχεια ο φάκελος συνδέεται με τον πραγματικό λήπτη, την επιχειρηματική ιδιότητά του και την εγκατάσταση που λαμβάνει την υπηρεσία. Το παράδειγμα αφορά επιχείρηση στη Γαλλία με τις παραπάνω ελεγμένες προϋποθέσεις. Δεν μεταφέρεται αυτούσιο σε ιδιώτη, σε λήπτη εκτός ΕΕ ή σε διαφορετική εγκατάσταση.
Η παρακολούθηση αμοιβών και εξόδων ανά μεσιτική υπόθεση βοηθά να μη συγχέεται αυτό που αγοράζει ο πελάτης από το γραφείο με τη διαφήμιση που αγοράζει το ίδιο το γραφείο από έναν τρίτο. Το λογιστικό γραφείο ελέγχει τη φοροτεχνική αποτύπωση βάσει των πραγματικών στοιχείων. Η νομική αξιολόγηση αμφισβητούμενων συμβατικών δικαιωμάτων χρειάζεται τον αρμόδιο νομικό.
Η εξήγηση στηρίζεται στην αρχική πράξη του 2013 και στο κείμενο τεκμηρίωσης της ΑΑΔΕ με ενημέρωση έως 1/1/2026. Δεν παρουσιάζονται ως επαληθευμένη σημερινή κωδικοποίηση. Το άρθρο εξετάζει τη φύση της αυτοτελούς διαφήμισης και τον τόπο παροχής στο συγκεκριμένο παράδειγμα, χωρίς συντελεστές, υπολογισμό φόρου ή οδηγίες υποβολής δηλώσεων.
Υπολογίστε το στην πράξη
Δείτε τα διαθέσιμα εργαλεία και επιλέξτε όποιο ταιριάζει στην περίπτωσή σας.
