Κοστολόγηση Επιχείρησης

Τι περιλαμβάνει η κοστολόγηση στην πράξη

Η λανθασμένη κοστολόγηση παρεχόμενων υπηρεσιών, εμπορευμάτων ή προϊόντων μπορεί να αποβεί καταστρεπτική για την επιχείρηση: ένα προϊόν που «πουλάει καλά» μπορεί στην πραγματικότητα να ζημιώνει, και μια υπηρεσία με φαινομενικά καλό περιθώριο μπορεί να καταναλώνει τον χρόνο της επιχείρησης χωρίς αντίκρισμα.

Η κοστολόγηση αποτελεί ξεχωριστό κομμάτι της λογιστικής επιστήμης και απαιτεί ειδικές γνώσεις. Στην πράξη περιλαμβάνει:

• διάκριση άμεσων και έμμεσων δαπανών και ορθό επιμερισμό τους,
• υπολογισμό κόστους ανά μονάδα, ανά κωδικό ή ανά ώρα εργασίας,
• επιλογή μεθόδου κοστολόγησης ανάλογα με τη δραστηριότητα (π.χ. κοστολόγηση κατά δραστηριότητα – Activity Based Costing, εξωλογιστική ή εσωλογιστική κοστολόγηση, πρότυπο κόστος),
• προσδιορισμό και έλεγχο των κλειδιών μερισμού στα γενικά έξοδα — το πιο κρίσιμο σημείο της μεθόδου,
• υπολογισμό περιθωρίου κέρδους, τιμολόγησης και νεκρού σημείου,
• σύνδεση του κόστους με τα πραγματικά λογιστικά δεδομένα της επιχείρησης.

Η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου είναι κρίσιμη. Εξίσου κρίσιμη είναι η συνέπεια: μια κοστολόγηση που εφαρμόζεται μία φορά δεν έχει αξία αν δεν ενημερώνεται με τα πραγματικά δεδομένα κάθε περιόδου.

Το γραφείο μας μπορεί να σας παρέχει

• υπηρεσίες κοστολόγησης προϊόντων ή/και υπηρεσιών,
• αναδιοργάνωση της κοστολογικής διαδικασίας και των κλειδιών μερισμού,
• ανάλυση κόστους ανά προϊόν, υπηρεσία, έργο ή κανάλι πώλησης,
• υποστήριξη σε αποφάσεις τιμολόγησης με βάση το πραγματικό κόστος,
• προτάσεις μείωσης κόστους παραγωγής και διάθεσης,
• παρακολούθηση κόστους και κερδοφορίας σε σταθερή βάση, σε σύνδεση με τα βιβλία.

Παραδείγματα εργασιών μας μπορείτε να δείτε εδώ, ενώ για πιο σύνθετες ανάγκες υπάρχει η σελίδα λογιστική υποστήριξη επιχειρήσεων.

Πώς ξεκινάμε

Μια σωστή κοστολόγηση δεν ξεκινά από το λογιστήριο, αλλά από τη δραστηριότητα: τι παράγει ή πουλά η επιχείρηση, με ποια μέσα, με ποιο προσωπικό και με ποια κανάλια διάθεσης. Γι’ αυτό, στο πρώτο στάδιο καταγράφουμε:

• τα προϊόντα, τις υπηρεσίες ή τα έργα που θέλετε να κοστολογηθούν,
• τα κόστη που συνδέονται άμεσα με αυτά (αγορές, υλικά, εργασία),
• τα γενικά έξοδα και τον τρόπο που επιμερίζονται σήμερα,
• τα διαθέσιμα δεδομένα (βιβλία, απογραφές, παραστατικά, εμπορικό πρόγραμμα).

Με βάση αυτά προτείνουμε μέθοδο και δομή κοστολόγησης, οργανώνουμε τα δεδομένα που χρειάζονται και θέτουμε τη διαδικασία σε λειτουργία — με αριθμούς που μπορούν να ελεγχθούν και να συμφωνήσουν με τη λογιστική εικόνα.

Ομοιότητες και διαφορές κόστους, εξόδου, δαπάνης

Στο πλαίσιο του Ελληνικού Γενικού Λογιστικού Σχεδίου (Ε.Γ.Λ.Σ.), οι έννοιες κόστος, έξοδο και δαπάνη συχνά συγχέονται. Οι βασικές διαφορές τους είναι οι εξής:

α. Το κόστος, ως τη στιγμή που θα «εκπνεύσει», αποτελεί στοιχείο του ενεργητικού, ενώ το έξοδο, από τη στιγμή που θα δημιουργηθεί, αποτελεί στοιχείο διαμορφωτικό των αποτελεσμάτων της χρήσεως μέσα στην οποία πραγματοποιείται.

β. Το έξοδο, έστω και στιγμιαία, προϋπάρχει ως κόστος, ενώ δεν ισχύει το αντίστροφο.

γ. Το κόστος, ως επένδυση που δημιουργείται μέσα σε μία ή περισσότερες χρήσεις, κατά κανόνα αλλάζει μορφές μέχρι να εκπνεύσει. Αυτό παρατηρείται π.χ. όταν το κόστος ενός μηχανήματος μετατρέπεται σε κόστος παραγωγής μέσα στη διάρκεια πολλών χρήσεων (με τις αποσβέσεις) ή όταν το κόστος μιας πρώτης ύλης μετατρέπεται σε κόστος παραγωγής μετά τη βιομηχανοποίησή της. Το κόστος του έτοιμου προϊόντος εκπνέει με τη μετατροπή του σε έξοδο όταν το προϊόν πωληθεί.

δ. Το έξοδο σχηματίζεται από το κόστος που, μέσα σε μία χρήση, εκπνέει και αποτελεί αυτοτελές μέγεθος που συσχετίζεται με το έσοδο για τον προσδιορισμό του αποτελέσματος, με βάση την ισότητα: ΕΣΟΔΑ Χρήσεως − ΕΞΟΔΑ Χρήσεως = ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Χρήσεως (±). Τα έξοδα της χρήσεως σχηματίζονται από το κόστος κτήσεως ή παραγωγής των πωλημένων, αυξημένο με το κόστος των λειτουργιών διοικήσεως, διαθέσεως, χρηματοοικονομικής και ερευνών–αναπτύξεως που δεν έχει ενσωματωθεί στο κόστος παραγωγής.

ε. Η δαπάνη συνδέεται με το κόστος πάγιας ή τρέχουσας μορφής ως ενέργεια ή διαδικασία πραγματοποιήσεώς του. Δεν είναι έννοια διαφορετική από το κόστος και το έξοδο: αποτελεί τη μία από τις δύο εξωτερικές όψεις τους — τη συγκεκριμένη ενέργεια πραγματοποιήσεώς τους (όπως μια απόφαση επενδύσεως ή ένας διακανονισμός αξίας) και την αριθμητική έκφρασή τους.

Σε ποιες επιχειρήσεις απευθύνεται

Η κοστολόγηση έχει αξία σε κάθε επιχείρηση που πρέπει να γνωρίζει το πραγματικό κόστος αυτού που πουλά:

• επιχειρήσεις εστίασης — κόστος υλικών, φύρας και πλατφορμών διανομής,
• λιανικό και χονδρικό εμπόριο — κόστος κτήσης, αποθέματα και περιθώριο,
• βιοτεχνίες και παραγωγικές επιχειρήσεις — κόστος παραγωγής και επιμερισμός γενικών εξόδων,
• κατασκευαστικές επιχειρήσεις — κοστολόγηση ανά έργο,
• επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών — κόστος ανά ώρα εργασίας και ανά πελάτη.