Γιατρός: μπορεί να ανακτηθεί επιπλέον ΦΠΑ από εξοπλισμό που έχει ήδη αγοραστεί;

Το ποσοστό έκπτωσης ΦΠΑ ενός μικτού ιατρείου μπορεί να αλλάξει ενώ ο εξοπλισμός παραμένει ο ίδιος. Ο ετήσιος έλεγχος τότε αφορά και πάγια που αγοράστηκαν σε προηγούμενη χρονιά. Για έναν γιατρό, αυτό μπορεί να σημαίνει πρόσθετη έκπτωση ΦΠΑ, με υπολογισμό που συνδέει το νέο ποσοστό με την πρώτη χρήση του εξοπλισμού.

Το μηχάνημα που παραμένει στο ιατρείο

Ας εξετάσουμε ένα υποθετικό ατομικό ιατρείο στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ, με ιατρικές υπηρεσίες απαλλασσόμενες χωρίς δικαίωμα έκπτωσης και μη ιατρικές αισθητικές πράξεις που φορολογούνται. Η φορολογική μεταχείριση των υπηρεσιών έχει ήδη ελεγχθεί. Το συγκεκριμένο μηχάνημα ανήκει στην επιχείρηση, χρησιμοποιείται διαρκώς και για τις δύο δραστηριότητες και παραμένει σε επαγγελματική χρήση.

Ο ΦΠΑ της αγοράς ήταν 2.400 ευρώ. Η πρώτη χρήση έγινε το 2024, με επιβεβαιωμένο δικαίωμα έκπτωσης 40%, οπότε η αρχική έκπτωση ήταν 960 ευρώ. Για το 2025, το τελικό ποσοστό έκπτωσης του ιατρείου διαμορφώνεται σε 70%. Στο παράδειγμα δεν υπάρχουν άλλες ετήσιες διαφορές διακανονισμού αγαθών επένδυσης.

Ο ετήσιος υπολογισμός στο ένα πέμπτο

Το εγχειρίδιο φορολογίας της ΑΑΔΕ Μαΐου 2026, στην ενότητα 4.17, εξηγεί την πενταετή παρακολούθηση των αγαθών επένδυσης, με αφετηρία το έτος χρησιμοποίησής τους. Όταν μεταβάλλεται το δικαίωμα έκπτωσης, ο ετήσιος διακανονισμός αφορά το ένα πέμπτο του αρχικού ΦΠΑ, σε σύγκριση με το δικαίωμα του έτους έναρξης.

Η μεταβολή από 40% σε 70% είναι 30 ποσοστιαίες μονάδες. Το ένα πέμπτο των 2.400 ευρώ είναι 480 ευρώ. Επομένως, ο διακανονισμός του 2025 δίνει 480 × 30% = 144 ευρώ πρόσθετης έκπτωσης ΦΠΑ. Αν εφαρμοζόταν η διαφορά στο σύνολο των 2.400 ευρώ, θα προέκυπταν 720 ευρώ και θα υπερεκτιμούνταν ο συγκεκριμένος ετήσιος διακανονισμός.

Τα 144 ευρώ αφορούν πρόσθετη έκπτωση φόρου εισροών. Η τυχόν επιστροφή χρημάτων είναι χωριστό ζήτημα και δεν προκύπτει μόνο από αυτόν τον υπολογισμό. Το άρθρο 38, όπως παρουσιάζεται στη διοικητική κωδικοποίηση της ΑΑΔΕ με διατάξεις έως 1.1.2026, προβλέπει και όριο 30 ευρώ για την ετήσια διαφορά στα αγαθά επένδυσης. Η μοναδική διαφορά του παραδείγματος υπερβαίνει αυτό το όριο.

Τι συνδέεται στον φάκελο του παγίου

Ο λογιστής χρειάζεται μαζί το αρχικό τιμολόγιο, το έτος πρώτης χρήσης, το αρχικό δικαίωμα έκπτωσης και το τελικό ποσοστό της χρονιάς που ελέγχει. Έτσι, το πάγιο παρακολουθείται και μετά την αγορά του, με σταθερό σημείο αναφοράς το έτος έναρξης. Πώληση, παύση χρήσης ή ιδιωτική χρήση απαιτούν ξεχωριστή εξέταση· ο παραπάνω υπολογισμός αφορά το συγκεκριμένο κινητό πάγιο που διατηρείται στην επιχείρηση.

Για τον χωρισμό των νέων τιμολογίων ανάλογα με τη χρήση τους, δείτε τον οδηγό για τον ΦΠΑ των δαπανών του ιατρείου. Αν το μηχάνημα πρόκειται να πουληθεί, χρήσιμος είναι ο ξεχωριστός έλεγχος ΦΠΑ στην πώληση ιατρικού εξοπλισμού.