Πρακτορείο ταξιδιών: προμήθεια μεσολάβησης ή δικό του πακέτο;

Ένα πρακτορείο ταξιδιών εισπράττει 1.250 ευρώ και αποδίδει 1.200 σε έναν συνεργάτη. Τα 50 ευρώ που μένουν στον λογαριασμό δεν αποδεικνύουν από μόνα τους ούτε ποια υπηρεσία πούλησε ούτε πώς αντιμετωπίζεται ο ΦΠΑ της. Πριν χρησιμοποιηθεί ο υπολογισμός περιθωρίου για ένα ταξιδιωτικό πακέτο, χρειάζεται να ξεκαθαριστεί αν το πρακτορείο ενεργεί στο όνομά του ή αν η συγκεκριμένη αμοιβή αφορά αποκλειστικά μεσολάβηση με προμήθεια.

Η διάκριση παρακάτω βασίζεται στο άρθρο 50 του Κώδικα ΦΠΑ, όπως περιλαμβάνεται στη διοικητική κωδικοποίηση που κοινοποίησε η ΑΑΔΕ στις 28 Απριλίου 2026, με την Ε.2019/2026, και η οποία αποτυπώνει τις διατάξεις έως την 1η Ιανουαρίου 2026. Πρόκειται για πρακτικό έλεγχο εγγράφων πάνω σε αυτή τη χρονολογημένη βάση, όχι για οδηγία εφαρμογής συντελεστή ή υποβολής δήλωσης σε οποιαδήποτε σημερινή συναλλαγή.

Πρώτα ο ρόλος του πρακτορείου, μετά ο υπολογισμός

Στην παράγραφο 1, το ειδικό καθεστώς συνδέεται με πρακτορεία και οργανωτές που ενεργούν στο όνομά τους έναντι των ταξιδιωτών και χρησιμοποιούν, για την άμεση εξυπηρέτησή τους, αγαθά ή υπηρεσίες άλλων υποκειμένων στον φόρο. Η παράγραφος 5, αντίθετα, εξαιρεί από το συγκεκριμένο άρθρο τις αμοιβές για υπηρεσίες που παρέχονται αποκλειστικά ως μεσολαβητές με προμήθεια.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η προμήθεια απαλλάσσεται γενικά από τον ΦΠΑ. Σημαίνει ότι δεν μπορούμε να εφαρμόσουμε μηχανικά το ειδικό καθεστώς του άρθρου 50 σε μια αμοιβή μόνο και μόνο επειδή την εισέπραξε ταξιδιωτικό πρακτορείο. Η φορολογική αντιμετώπιση της συγκεκριμένης υπηρεσίας χρειάζεται χωριστή εξέταση με τα πραγματικά δεδομένα και το εφαρμοστέο πλαίσιο.

Ο γενικός ΚΑΔ, ο τίτλος «ταξιδιωτικό πακέτο» σε ένα αρχείο ή η λέξη «προμήθεια» σε ένα email δεν αρκούν για να ολοκληρώσουν αυτή την εξέταση. Τα στοιχεία της συμφωνίας πρέπει να συμφωνούν με εκείνα των παραστατικών και της εκκαθάρισης.

Δύο φάκελοι με παρόμοια τραπεζική εικόνα

Ας εξετάσουμε δύο υποθετικές περιπτώσεις ελληνικού πρακτορείου. Τα ποσά είναι αποκλειστικά παραδείγματα συμφωνίας εισπράξεων και αποδόσεων. Δεν περιλαμβάνουμε υπολογισμό ΦΠΑ, χαρακτηρισμούς myDATA ή λογιστικές εγγραφές.

Ο πίνακας οργανώνει τον έλεγχο· δεν είναι από μόνος του πιστοποιητικό φορολογικής κατάταξης. Αν τα έγγραφα αντιφάσκουν, δεν διαλέγουμε τη στήλη που οδηγεί στο μικρότερο ποσό φόρου. Καταγράφουμε την αντίφαση και ζητάμε τα στοιχεία που λείπουν.

Τι αποδεικνύει η συμφωνία 1.250 = 1.200 + 50

Στον φάκελο Β, ας υποθέσουμε ότι η συμφωνία και τα συνοδευτικά έγγραφα αναφέρουν χωριστά ποσό 1.200 ευρώ προς απόδοση στον πάροχο και αμοιβή 50 ευρώ για τη μεσολάβηση. Το πρακτορείο εισπράττει συνολικά 1.250 ευρώ και η εκκαθάριση τα συνδέει με την ίδια κράτηση.

Η ισότητα επαληθεύει ότι τα υποθετικά ποσά συμφωνούν μεταξύ τους. Δεν αποδεικνύει ότι τα 50 ευρώ είναι καθαρή αμοιβή χωρίς ΦΠΑ, φορολογητέα βάση ή καθαρό κέρδος. Αυτά δεν προκύπτουν από την αφαίρεση δύο τραπεζικών κινήσεων.

Αντίστοιχα, στον φάκελο Α, μια είσπραξη 1.250 ευρώ και μια πληρωμή 1.200 δεν μετατρέπουν αυτόματα τη διαφορά σε «προμήθεια μεσολάβησης». Χρειάζεται πρώτα να εξεταστεί η παροχή που έχει αναλάβει το πρακτορείο στο όνομά του.

Πώς οργανώνεται ο έλεγχος κάθε κράτησης

Ένα πρακτικό φύλλο συμφωνίας μπορεί να έχει μία γραμμή ανά κράτηση και συνδέσμους προς τα σχετικά έγγραφα. Είναι δική μας πρόταση οργάνωσης, όχι υποχρεωτικό έντυπο της ΑΑΔΕ. Κρατάμε χωριστά τη συμφωνημένη υπηρεσία, τους αντισυμβαλλομένους και την κίνηση χρημάτων.

• Συμφωνία: ποιος αναλαμβάνει τι απέναντι στον ταξιδιώτη και ποια αμοιβή έχει συμφωνηθεί.
• Παραστατικά: ποιος τα εξέδωσε, σε ποιον απευθύνονται και ποια κράτηση ή υπηρεσία περιγράφουν.
• Εκκαθάριση: ποιο ποσό αφορά τον πάροχο, ποιο την αμοιβή και αν υπάρχουν ανεξήγητες διαφορές.
• Πληρωμές: ποιος κατέβαλε, ποιος εισέπραξε και ποια απόδοση έχει πράγματι γίνει.
• Εκκρεμότητες: ποιο έγγραφο λείπει και ποιο συγκεκριμένο ερώτημα πρέπει να απαντηθεί πριν κλείσει η ταξινόμηση.

Δεν αθροίζουμε εκκαθαρίσεις διαφορετικών κρατήσεων για να «βγει» το τραπεζικό σύνολο. Πρώτα αντιστοιχίζουμε κάθε κίνηση και έπειτα ελέγχουμε το σύνολο. Διαφορετικά, μια διαφορά στη μία κράτηση μπορεί να κρύβεται πίσω από μια αντίθετη διαφορά στην άλλη.

Η περίπτωση που σωστά μένει ανοιχτή

Ο λογιστής λαμβάνει μόνο μια τραπεζική είσπραξη 1.250 ευρώ, μια απόδοση 1.200 και μήνυμα του συνεργάτη «κρατήστε την προμήθειά σας». Δεν υπάρχει η συμφωνία με τον ταξιδιώτη, λείπει το παραστατικό του παρόχου και η εκκαθάριση δεν κατονομάζει την υπηρεσία.

Εδώ το σωστό επόμενο βήμα είναι συγκεκριμένο: ζητούνται η συμφωνία της κράτησης, το έγγραφο του παρόχου με εκδότη και λήπτη και η αναλυτική εκκαθάριση της αμοιβής. Μέχρι να εξεταστούν, ο φάκελος δεν τεκμηριώνει τη διάκριση που χρειαζόμαστε. Η αριθμητική συμφωνία δεν καλύπτει αυτό το κενό.

Το συνηθισμένο λάθος είναι να αντιμετωπίζονται όλες οι κινήσεις του ίδιου πρακτορείου με την ίδια μέθοδο. Η χρήσιμη λογιστική εργασία αρχίζει από τη συγκεκριμένη συναλλαγή: ποια υπηρεσία αναλήφθηκε, σε ποιο όνομα και με ποια έγγραφα. Για έλεγχο του δικού σας φακέλου και των εκκρεμοτήτων του, στείλτε το ερώτημά σας στο γραφείο μας.

Πηγές και όρια της ανάλυσης

Η Ε.2019/28.04.2026 της ΑΑΔΕ αναφέρει ρητά ότι η διοικητική κωδικοποίηση αποτυπώνει τον Κώδικα έως την 1η Ιανουαρίου 2026. Το άρθρο 50, παράγραφοι 1–7, βρίσκεται στις σελίδες 166–167. Η ίδια η κωδικοποίηση είναι εργαλείο τεκμηρίωσης· τα αυθεντικά νομοθετικά κείμενα είναι τα δημοσιευμένα σε ΦΕΚ, όπως ο ν.5144/2024, ΦΕΚ Α΄162/11.10.2024.

Δεν θεωρούμε αποδεδειγμένο ότι δεν υπήρξαν μεταγενέστερες αλλαγές μετά την ημερομηνία κάλυψης της κωδικοποίησης. Η ανάλυση δεν ορίζει συντελεστή, τόπο φορολόγησης, τρόπο τιμολόγησης ή δήλωσης και δεν εξετάζει ειδικές περιπτώσεις διεθνών συναλλαγών. Η τελική αντιμετώπιση πραγματικού φακέλου χρειάζεται έλεγχο των εφαρμοστέων διατάξεων και των πραγματικών εγγράφων του.