Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1005510 ΕΞ 2016/13.1.2016 Υπαγωγή ή μη σε Φ.Π.Α. της παροχής υπηρεσιών με σύμβαση μίσθωσης έργου

Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1005510 ΕΞ 2016/13.1.2016
Υπαγωγή ή μη σε Φ.Π.Α. της παροχής υπηρεσιών με σύμβαση μίσθωσης έργου
Αθήνα, 13.01.2016
Αρ. Πρωτ: ΔΕΕΦ Α 1005510 ΕΞ 2016
Πρωτ. Εισ.: 0009203/07.11.2014

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜΕΣΗΣ
ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’ «Φ.Π.Α.»

Ταχ. Δ/νση:Σινα 2-4
Ταχ. Κώδικας:106 72 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες:Θ. Παπαδόπουλος
Τηλέφωνο:210 – 3645832
Fax:210 – 3645413
e-mail:dfpa.b1@1992.syzefxis.gov.gr

Θέμα: Υπαγωγή ή μη σε Φ.Π.Α. της παροχής υπηρεσιών με σύμβαση μίσθωσης έργου.

Σχετ.: Το από 07.11.2014 έγγραφό σας.

Σε απάντηση του ανωτέρω σχετικού, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:

1. Σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο έγγραφό σας, το Ίδρυμα ………… (……), το οποίο είναι Ν.Π.Ι.Δ. της Γενικής Κυβέρνησης εποπτευόμενο από το Υπουργείο …….. (……), απασχολεί μεγάλο αριθμό συμβασιούχων με συμβάσεις μίσθωσης έργου στα πλαίσια υλοποίησης προγραμμάτων (Ε.Σ.Π.Α., Εθνικών Πόρων και προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης). Τίθεται το ερώτημα εάν οι υπηρεσίες των ανωτέρω συμβασιούχων με μίσθωση έργου υπάγονται σε Φ.Π.Α.

2. Σύμφωνα με την περίπτωση α’ της παραγράφου 1 του άρθρου 3 του Κώδικα Φ.Π.Α. (Ν.2859/2000), όπως ισχύει, στο φόρο υπόκειται κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ημεδαπό ή αλλοδαπό ή ένωση προσώπων, εφόσον ασκεί κατά τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασης, τον επιδιωκόμενο σκοπό ή το αποτέλεσμα της δραστηριότητας αυτής.

3. Ωστόσο, όπως ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 1 του άρθρου 3 του Κώδικα Φ.Π.Α. (Ν. 2859/2000), όπως ισχύει, δεν θεωρείται ότι ασκούν οικονομική δραστηριότητα κατά τρόπο ανεξάρτητο οι μισθωτοί και λοιπά φυσικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ή με οποιαδήποτε άλλη νομική  σχέση που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφορά τους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.

4. Σύμφωνα με τις προφορικές διευκρινίσεις που παρείχε υπάλληλος του …….., κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας, τα ανωτέρω προγράμματα δεν έχουν ερευνητικό χαρακτήρα, συνεπώς δεν μπορεί να ακολουθηθεί η ειδική διαδικασία της ΑΥΟ 1040588/1700/ΠΟΛ.1128/8.4.1997, ακόμα και εάν τα προγράμματα αυτά χρηματοδοτούνται, εν όλω ή εν μέρει, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

5. Σύμφωνα με τις Α.Υ.Ο. Σ.800/129/ΠΟΛ.68/4.3.1987 και Σ.866/139/ΠΟΛ.74/10.3.1987 καθώς και την εγκύκλιο ΕΔΥΟ Σ.1166/182/ΠΟΛ.116/6.4.1987, η παροχή υπηρεσιών βάσει συμβάσεων μίσθωσης έργου, από φυσικά πρόσωπα προς το Δημόσιο, τους Δήμους, τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου και τα Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, δεν υπάγεται στο Φ.Π.Α. υπό την απαραίτητη προϋπόθεση ότι η υπηρεσία παρέχεται με τρόπο που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης μεταξύ του παρέχοντος την υπηρεσία και του εργοδότη του.

Προκειμένου να θεωρηθεί ότι δημιουργούνται δεσμοί εξάρτησης, μεταξύ εργαζόμενου και εργοδότη, πρέπει να διαπιστωθεί ότι συντρέχουν αθροιστικά τουλάχιστον οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

• η εργασία να παρέχεται για ορισμένο ή αόριστο χρόνο,
• να εκτελείται σύμφωνα με τις οδηγίες, τις εντολές, και την εποπτεία του εργοδότη,
• την ευθύνη για το αποτέλεσμα της εργασίας να την έχει ο εργοδότης,
• να υπάρχει διαρκής απασχόληση και φυσική παρουσία του παρέχοντος την υπηρεσία στους χώρους του εργοδότη,
• η αμοιβή να καταβάλλεται περιοδικά (π.χ. μηνιαία).

6. Όπως αναφέρεται στην παράγραφο ………      του άρθρου …. του Ν ….. /…… (ΦΕΚ Α’…..), το……., έχει κοινωφελή και μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα και συνεπώς εντάσσεται στο ρυθμιστικό πεδίο των ΑΥΟ που αναφέρονται στο σημείο 5.

7. Σε κάθε περίπτωση, ο έλεγχος των πραγματικών περιστατικών για τη διαπίστωση του κατά πόσον συντρέχουν οι ανωτέρω προϋποθέσεις, εμπίπτει στην αρμοδιότητα της εκάστοτε Δ.Ο.Υ., στην οποία υπάγεται ο κάθε συμβασιούχος με μίσθωση έργου.

Ακριβές Αντίγραφο
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης
Αικ. Σταυροπούλου

Αριθ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1005511 ΕΞ 2016/14.1.2016 Απαλλαγή ή μη από το Φ.Π.Α. υπηρεσιών θεραπευτή κάλων, νυχιών και νυχιών και κάλων με πτυχίο Ποδιάτρου – Ποδολόγου αναγνωρισμένο από το ΔΟΑΤΑΠ ως ισότιμο με Τ.Ε.Ι.

 
 
Αριθ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1005511 ΕΞ 2016/14.1.2016
Απαλλαγή ή μη από το Φ.Π.Α. υπηρεσιών θεραπευτή κάλων, νυχιών και νυχιών και κάλων με πτυχίο Ποδιάτρου – Ποδολόγου αναγνωρισμένο από το ΔΟΑΤΑΠ ως ισότιμο με Τ.Ε.Ι.
Αθήνα, 14.01.2016
Αρ. Πρωτ: ΔΕΕΦ Α 1005511 ΕΞ 2016

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’ «ΦΠΑ»
    
Ταχ. Δ/νση: Σίνα 2-4
Ταχ. Κώδικας: 106 72 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες: Θ. Παπαδόπουλος
Τηλέφωνο: 210-3645832
Fax: 210-3645413
e-mail: dfpa.b1@1992.syzefxis.gov.gr

Θέμα: Απαλλαγή ή μη από το Φ.Π.Α. υπηρεσιών θεραπευτή κάλων, νυχιών και νυχιών και κάλων με πτυχίο Ποδιάτρου – Ποδολόγου αναγνωρισμένο από το ΔΟΑΤΑΠ ως ισότιμο με Τ.Ε.Ι..

Σχετ.: Το με αριθμό πρωτοκόλλου 1137742/13.10.2014 έγγραφό σας.

Σε απάντηση, του ανωτέρω σχετικού, αναφορικά με το κατά πόσον απαλλάσσονται ή όχι από το Φ.Π.Α., οι υπηρεσίες θεραπευτή κάλων, νυχιών, και νυχιών και κάλων με πτυχίο Ποδιάτρου – Ποδολόγου, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:

1. Σύμφωνα με τις διατάξεις της περίπτωσης γ’ της παραγράφου 1 του Άρθρου 132 της Οδηγίας 2006/112/ΕΚ, προβλέπεται ότι τα κράτη – μέλη απαλλάσσουν από το Φ.Π.Α., τις παροχές ιατρικής περίθαλψης, οι οποίες πραγματοποιούνται στο πλαίσιο άσκησης των ιατρικών και παραϊατρικών επαγγελμάτων, όπως καθορίζονται από το ενδιαφερόμενο κράτος – μέλος.

2. Σύμφωνα με την περίπτωση ε’ της παραγράφου 1 του Άρθρου 22 του Κώδικα Φ.Π.Α., όπως αντικαταστάθηκε με την παράγραφο 3 του Άρθρου 62 του Ν. 3842/2010 (ΦΕΚ 58 Α’/23.04.2010), απαλλάσσονται από το Φ.Π.Α. οι παροχές ιατρικής περίθαλψης οι οποίες πραγματοποιούνται στο πλαίσιο της άσκησης ιατρικών επαγγελμάτων, καθώς και οι παροχές υπηρεσιών από ψυχολόγους, μαίες, νοσοκόμους, φυσικοθεραπευτές, λογοθεραπευτές και εργοθεραπευτές. Επομένως, απαλλάσσονται από το Φ.Π.Α., μόνο τα ανωτέρω παραϊατρικά επαγγέλματα τα οποία απαριθμούνται περιοριστικά στη γραμματική διατύπωση του ως άνω άρθρου.

3. Περαιτέρω με την ΠΟΛ.1100/24.6.2010, διευκρινίστηκε ότι η ανωτέρω απαλλαγή καλύπτει την παροχή ιατρικών υπηρεσιών, οι οποίες έχουν ως σκοπό τη διάγνωση, περίθαλψη, πρόληψη και στο μέτρο του δυνατού θεραπεία ασθενειών ή ανωμαλιών της υγείας του ανθρώπου, οι οποίες πραγματοποιούνται από ιατρούς ή οδοντιάτρους στο πλαίσιο της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Επίσης, με την ίδια ΠΟΛ., διευκρινίστηκε ότι η απαλλακτική διάταξη της περίπτωσης ε’ της παραγράφου 1 του Άρθρου 22 του Κώδικα Φ.Π.Α., καλύπτει και τις υπηρεσίες ιατρικής περίθαλψης που παρέχονται από ψυχολόγους, μαίες, νοσοκόμους, φυσικοθεραπευτές, λογοθεραπευτές και εργοθεραπευτές. Επομένως, η ΠΟΛ.1100/24.6.2010, με τις οδηγίες και τις διευκρινίσεις που παρέχει, επιβεβαιώνει το εύρος των παραϊατρικών επαγγελμάτων τα οποία απαλλάσσονται από το Φ.Π.Α..

4. Σύμφωνα με τα ηλεκτρονικά αρχεία τα οποία μας επισυνάψατε, το πτυχίο Ποδιάτρου – Ποδολόγου του πελάτη σας, έχει αναγνωριστεί ως ισότιμο μόνο με τα απονεμόμενα πτυχία από τα Ελληνικά Ανώτατα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα (Τ.Ε.Ι.), χωρίς αντιστοιχία προς τις υπάρχουσες στα Τ.Ε.Ι. ειδικότητες βάσει της Πράξης του Προέδρου του Δ.Σ. του Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π. με Αριθμό Πράξης XX-XX/20XX. Επίσης, όπως μας αναφέρετε στο έγγραφό σας, το επάγγελμα του Ποδιάτρου – Ποδολόγου, εντάσσεται ως έννοια και αντικείμενο στα παραϊατρικά επαγγέλματα.

5. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αρχή της ουδετερότητας του Φ.Π.Α. το κρίσιμο σημείο για την χορήγηση ή όχι της απαλλαγής, δεν είναι ο επιλεχθείς ΚΑΔ, αλλά η φύση της εκάστοτε παρεχόμενης υπηρεσίας.

6. Τυχόν διευκρινίσεις ή ατομικές διοικητικές λύσεις, οι οποίες δίνονται, κατά καιρούς, από τις οργανικές μονάδες της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων, έχουν ερμηνευτικό χαρακτήρα ως προς τις νομοθετικές διατάξεις, οι οποίες διέπουν ή σχετίζονται με ζητήματα της αρμοδιότητάς τους. Συνεπώς, το αναφερόμενο στο ερώτημά σας έγγραφο, της πρώην Διεύθυνσης Φορολογίας Εισοδήματος καθορίζει ζητήματα φορολογικής μεταχείρισης εισοδήματος και όχι Φ.Π.Α..

7. Κατόπιν των ανωτέρω, οι υπηρεσίες θεραπευτή κάλων, νυχιών και νυχιών και κάλων από ελεύθερο επαγγελματία Ποδίατρο – Ποδολόγο, με αντίστοιχο ισότιμο με Τ.Ε.Ι. πτυχίο, δεν εμπίπτουν στην απαλλακτική διάταξη της περίπτωσης ε’ της παραγράφου 1 του Άρθρου 22 του Κώδικα Φ.Π.Α. Συνεπώς, ο πελάτης σας πρέπει να υπολογίζει στην αμοιβή του Φ.Π.Α. με τον κανονικό συντελεστή (23%), έχοντας όλες τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των υποκειμένων στο φόρο προσώπων (υποβολή δηλώσεων, δικαίωμα έκπτωσης Φ.Π.Α. εισροών κλπ), όπως αυτές προβλέπονται στον Κώδικα Φ.Π.Α. (Ν. 2859/2000), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.

Ακριβές Αντίγραφο    
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης
Αικ. Σταυροπούλου


Επικαιροποίηση 2026

Το αρχικό άρθρο δημοσιεύτηκε στις 19 Ιανουαρίου 2016 και αποτυπώνει τη ΔΕΕΦ Α 1005511 ΕΞ 2016/14.1.2016, κατά την οποία οι υπηρεσίες θεραπευτή κάλων, νυχιών και κάλων δεν καλύπτονται από την απαλλαγή της περ. ε΄ της παρ. 1 του άρθρου 22 του Κώδικα Φ.Π.Α. και υπάγονται στον κανονικό συντελεστή, ο οποίος στο έγγραφο προσδιορίζεται σε 23%.

Η κρίση περί μη υπαγωγής στην απαλλαγή παραμένει ακριβής. Μεταβλήθηκε μόνο το ύψος του κανονικού συντελεστή που εφαρμόζεται στην πράξη.

Τι ισχύει σήμερα

  • Ο κανονικός συντελεστής Φ.Π.Α. ανέρχεται σε 24% (άρθρο 21 παρ. 1 Κώδικα Φ.Π.Α.), αντί 23%.
  • Η απαλλαγή της περ. ε΄ της παρ. 1 του άρθρου 22 ν.2859/2000 (υπηρεσίες από πρόσωπα που ασκούν νόμιμα επαγγέλματα παροχής υπηρεσιών υγείας) διατηρείται αμετάβλητη.
  • Ο υποκείμενος στο φόρο οφείλει να υπολογίζει Φ.Π.Α. με τον κανονικό συντελεστή 24% επί της αμοιβής του, με τις συνέπειες των υποκειμένων στον φόρο προσώπων (υποβολή δηλώσεων, δικαίωμα έκπτωσης εισροών).

Νομοθετική βάση

  • Άρθρο 21 παρ. 1 ν.2859/2000 (Κώδικας Φ.Π.Α., Α΄ 248), ενοποιημένο κείμενο σε ισχύ — κανονικός συντελεστής 24%.
  • Άρθρο 22 παρ. 1 περ. ε΄ ν.2859/2000 (Α΄ 248), ενοποιημένο κείμενο σε ισχύ — απαλλαγή υπηρεσιών υγείας.
  • Προϊσχύον: ΔΕΕΦ Α 1005511 ΕΞ 2016/14.1.2016 · κανονικός συντελεστής 23%.

Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1004860 ΕΞ 2016/13.1.2016 Το ερώτημα σας αναφορικά με το Σύλλογο μη-κερδοσκοπικού χαρακτήρα

 
 
Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1004860 ΕΞ 2016/13.1.2016
Το ερώτημα σας αναφορικά με το Σύλλογο μη-κερδοσκοπικού χαρακτήρα «……»
Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2016
Αρ. Πρωτ: ΔΕΕΦ Α 1004860 ΕΞ 2016

Πρωτ. Εισ.: ΔΕΕΦ 1122811 ΕΙ 2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’ «ΦΠΑ»

Ταχ. Δ/νση: Σίνα 2-4
Ταχ. Κώδικας: 106 72 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες: Θ. Παπαδόπουλος
Τηλέφωνο: 210-3645832
Fax: 210-3645413
e-mail: dfpa.b1@1992.syzefxis.gov.gr

Θέμα: Το ερώτημα σας αναφορικά με το Σύλλογο μη-κερδοσκοπικού χαρακτήρα «……».

Σχετ.: Το από 21.09.2015 έγγραφό σας.

Στο ανωτέρω έγγραφό σας, επισυνάψατε αντίγραφο του καταστατικού του Συλλόγου μη-κερδοσκοπικού χαρακτήρα «……» και μας ζητάτε να σας γνωρίσουμε το κατά πόσον ο εν λόγω σύλλογος απαλλάσσεται από το Φ.Π.Α., κατ’ εφαρμογήν των διατάξεων 22.1.η’ ή/και 22.1.ιστ’ του Κώδικα Φ.Π.Α., (Ν. 2859/2000), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει καθώς και βάσει της ΠΟΛ.1156/9.5.1997. Επίσης, μας ζητάτε να σας γνωρίσουμε, το κατά πόσον, ο εν λόγω σύλλογος μπορεί να διοργανώνει ευκαιριακές εκδηλώσεις με απαλλαγή από το Φ.Π.Α. κατ’ εφαρμογήν της διάταξης 22.1.ιη’ του Κώδικα Φ.Π.Α.. Στο έγγραφό σας, διευκρινίζετε ότι ο εν λόγω Σύλλογος διαθέτει όλα τα σχετικά χρηματικά ποσά στο  ………………….    

1. Σύμφωνα με τον Οργανισμό του Υπουργείου Οικονομικών (Π.Δ. 111/2014 ΦΕΚ 178 Α’), μεταξύ των αρμοδιοτήτων της Υπηρεσίας μας, συμπεριλαμβάνονται και η υποδοχή, η λύση και η απάντηση σύνθετων ερωτημάτων. Με άλλα λόγια η Υπηρεσία μας δεν είναι αρμόδια για το χειρισμό ζητημάτων τα οποία εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της οικείας Δ.Ο.Υ., όπως π.χ. η μελέτη του Καταστατικού ενός συλλόγου και η χορήγηση (ή μη) απαλλαγής για τη διοργάνωση ευκαιριακών εκδηλώσεων βάσει της διάταξης 22.1.ιη’ του Κώδικα Φ.Π.Α.. Στα πλαίσια αυτά ζητήσαμε τηλεφωνικώς την αναδιατύπωση του ερωτήματος σας, με τέτοιο τρόπο ώστε να προκύπτει σαφώς το ερμηνευτικό ερώτημα που ανακύπτει από το συνδυασμό α) των ανωτέρω διατάξεων του Κώδικα Φ.Π.Α. β) της ΠΟΛ.1156/9.5.1997 και γ) του Καταστατικού του εν λόγω συλλόγου. Έως και σήμερα δεν έχουμε λάβει κάποιο σχετικό συμπληρωματικό στοιχείο.

2. Σε κάθε περίπτωση διευκρινίζεται πως ο μη-κερδοσκοπικός χαρακτήρας ενός νομικού προσώπου καθορίζεται καταρχήν από τη νομότυπη αναγνώρισή του ως τέτοιου και την καταχώριση αυτού στο βιβλίο σωματείων του οικείου Πρωτοδικείου. Από εκεί και πέρα, ο μη-κερδοσκοπικός χαρακτήρας ενός νομικού προσώπου υφίσταται όσο από τα πραγματικά περιστατικά δεν προκύπτει οποιουδήποτε είδους διανομή κερδών προς τα μέλη του. 
Σχετικές προς τούτο, είναι τόσο η Απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης C-174/00 (σκέψεις 27-28) όσο και το Άρθρο 106 του Αστικού Κώδικα βάσει του οποίου, η περιουσία σωματείου που διαλύθηκε δεν διανέμεται ποτέ στα μέλη του.

3. Επίσης, διευκρινίζεται ότι από τις διατάξεις 22.1.η’, 22.1.ιστ’ και 22.1.ιη’ του Κώδικα Φ.Π.Α. δεν προκύπτει κάποιος περιορισμός ως προς τις απαλλαγές από το φόρο, βάσει του εάν οι πόροι, ενός προσώπου διανέμονται με σκοπό τη χρηματοδότηση ενός Ν.Π.Δ.Δ.. Φυσικά, τα παραπάνω τελούν υπό την επιφύλαξη ότι οι σχετικοί πόροι δεν διατίθενται με τρόπο ο οποίος καταστρατηγεί το πνεύμα των ανωτέρω προεκτειθέμενων διατάξεων (π.χ. συμμετοχή του Ν.Π.Δ.Δ. με οποιοδήποτε τρόπο με την ιδιότητα του μέλους στο οικείο πρόσωπο κ.λ.π.).

4. Σε περίπτωση που επιθυμείτε την περαιτέρω συμβολή της Υπηρεσίας μας, παρακαλούμε όπως αναδιατυπώσετε το ερώτημά σας, βάσει όσων αναφέρουμε στο σημείο 1 του παρόντος.

5. Διευκρινίζεται ότι σε κάθε περίπτωση ο έλεγχος των πραγματικών περιστατικών εμπίπτει στην αρμοδιότητα της οικείας Δ.Ο.Υ. και των εκάστοτε ελεγκτικών υπηρεσιών.

Ακριβές Αντίγραφο
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης
Αικ. Σταυροπούλου

Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1004859 ΕΞ 2016/14.1.2016 Παράδοση αγαθών στα πλαίσια διαδικασίας crowdfunding

 
 
Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1004859 ΕΞ 2016/14.1.2016
Παράδοση αγαθών στα πλαίσια διαδικασίας crowdfunding
Αθήνα, 14.01.2016
Αρ. Πρωτ: ΔΕΕΦ Α 1004859 ΕΞ 2016
Πρωτ. Εισ.: Δ14 1104930 ΕΙ 2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’ «ΦΠΑ»

Ταχ. Δ/νση:Σίνα 2-4
Ταχ. Κώδικας: 106 72 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες:Θ. Παπαδόπουλος
Τηλέφωνο:210 – 3645832
Fax:210 – 3645413
e-mail:dfpa.b1@1992.syzefxis.gov.gr

Θέμα: Παράδοση αγαθών στα πλαίσια διαδικασίας crowdfunding.

Σχετ.: Το έγγραφό σας με αριθμό πρωτοκόλλου Δ14 1104930 ΕΙ 2015/05.08.2015

Στο ανωτέρω έγγραφο σας, περιγράφετε την περίπτωσή ενός πελάτη σας που ασχολείται με crowdfunding μέσω του site ……. Η εταιρεία του πελάτη σας πρότεινε σε επενδυτές ανά τον κόσμο να κατασκευάσει ……… νομίσματα με παραστάσεις ………. Μετά την ολοκλήρωση του έργου ο πελάτης σας θα διένεμε σε κάθε επενδυτή από ένα πλήρες σετ νομισμάτων, χωρίς την είσπραξη κάποιας αντιπαροχής, πέραν του ποσού, που είχαν ήδη καταβάλει οι επενδυτές στην ηλεκτρονική πλατφόρμα πριν την ολοκλήρωση του project. Μετά την ολοκλήρωση του project, το site κατέθεσε το εν λόγω ποσό συνολικού ύψους $ ……….   στο λογαριασμό του πελάτη σας.

Σημειώνεται ότι, από το έγγραφό σας δεν προκύπτει ούτε το κατά πόσον η ηλεκτρονική πλατφόρμα παρέχει κάποια υπηρεσία στον πελάτη σας ούτε ο τρόπος υπολογισμού ή καταβολής της σχετικής αμοιβής. Βάσει των ανωτέρω και κατά το μέρος των αρμοδιοτήτων μας σας γνωρίζουμε τα εξής:

1. Σύμφωνα με τη διάταξη 2.1.α’ του Κώδικα Φ.Π.Α., (Ν. 2859/2000), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, αντικείμενο του φόρου είναι, μεταξύ άλλων, η παράδοση αγαθών και η παροχή υπηρεσιών, εφόσον πραγματοποιούνται από επαχθή αιτία στο εσωτερικό της χώρας από υποκείμενο στο φόρο που ενεργεί με αυτήν την ιδιότητα.

2. Σε περίπτωση που κάποιο πρόσωπο («συνεισφέρων» ή «επενδυτής») λαμβάνει ως αντάλλαγμα για τη χρηματική συνεισφορά του, μια αμοιβή μη – χρηματοοικονομικού χαρακτήρα, όπως ένα αγαθό ή μια υπηρεσία, από το πρόσωπο («επιχειρηματίας» ή «φορέας του έργου»), που λαμβάνει την εν θέματι χρηματική συνεισφορά μέσω μιας διαδικασίας crowdfunding, τότε αυτή η συναλλαγή συνιστά, κατ’ αρχήν, φορολογητέα πράξη για σκοπούς Φ.Π.Α. (παράδοση αγαθού ή παροχή υπηρεσίας).

3. Προϋπόθεση για τα ανωτέρω είναι να υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ της παράδοσης των αγαθών ή/και της παροχής των υπηρεσιών (παροχή) και της χρηματικής συνεισφοράς (αντιπαροχή). Σημειώνεται ότι, ακόμα και αν το ύψος της τιμής αγοράς ή της κανονικής αξίας, είναι χαμηλότερο από το ύψος της χρηματικής συνεισφοράς, το γεγονός αυτό δεν αναιρεί το φορολογητέο χαρακτήρα της συναλλαγής, εκτός εάν το όφελος του πελάτη («συνεισφέρων» ή «επενδυτής») είναι αμελητέο ή ανύπαρκτο ή παντελώς ασυσχέτιστο με το ύψος της χρηματικής συνεισφοράς. Εντελώς ενδεικτικά αναφέρουμε το παράδειγμα της χρηματοδότησης ενός project στον τομέα της υγείας με ελάχιστο ύψος δωρεάς δέκα (10) ευρώ όπου ο κάθε συνεισφέρων λαμβάνει ως αντάλλαγμα μια αναμνηστική κονκάρδα αξίας ενός (1) ευρώ. Στην τελευταία αυτή περίπτωση και μόνο η συναλλαγή μέσω μιας πλατφόρμας crowdfunding θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως δωρεά, υπό την επιφύλαξη της εκτίμησης των πραγματικών περιστατικών από τη Φορολογική Διοίκηση. Αυτονόητο είναι πως στην περίπτωση αυτή, εφαρμόζονται οι διατάξεις του Κώδικα Διατάξεων Φορολογίας Κληρονομιών, Δωρεών, Γονικών Παροχών, Προικών και Κερδών από Τυχερά Παίγνια, (Ν. 2961/2001), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.

4. Στις συναλλαγές crowdfunding συνιστά συνήθη πρακτική, η καταβολή της χρηματικής συνεισφοράς να προηγείται της παράδοσης του αγαθού ή της παροχής της υπηρεσίας. Εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις χαρακτηρισμού της συναλλαγής ως φορολογητέας πράξης, τότε αυτού του είδους η χρηματική συνεισφορά αντιμετωπίζεται ως προκαταβολή της αντιπαροχής, στο βαθμό που το παραδοτέο αγαθό ή η προς παροχή υπηρεσία είναι γνωστά κατά το χρόνο καταβολής της χρηματικής συνεισφοράς, όπως προκύπτει ότι ίσχυε στην περίπτωση της εταιρείας του πελάτη σας.

5. Προς αποφυγή παρερμηνειών τονίζεται πως ως φορολογητέα αξία λογίζεται το ποσό της συνεισφοράς (αντιπαροχής) που ο κάθε πελάτης («επενδυτής») καταθέτει στην ηλεκτρονική πλατφόρμα και όχι το καθαρό ποσό που απομένει μετά την αφαίρεση της τυχόν αμοιβής με την οποία επιβαρύνθηκε ο πελάτης σας («φορέας του έργου») από την εταιρεία που διαχειρίζεται την ηλεκτρονική πλατφόρμα. Το ποσό της τυχόν αμοιβής αυτής συνιστά σε κάθε περίπτωση δαπάνη (εισροή) για την εταιρεία του πελάτη σας, ανεξαρτήτως του τρόπου καταβολής αυτής (π.χ. με παρακράτησή του ποσού της αμοιβής αυτής από το συνολικό ποσό που κατατέθηκε στην ηλεκτρονική πλατφόρμα).

6. Σχετικές με όλα τα παραπάνω είναι και οι κατευθυντήριες γραμμές που εκπονήθηκαν στα πλαίσια της 102ης Σύσκεψης της Επιτροπής Φ.Π.Α (βλέπε στο τέλος του κειμένου) . και οι οποίες είναι ελεύθερα διαθέσιμες στο διαδίκτυο από τον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

7. Βάσει των ανωτέρω και σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο έγγραφό σας, προκύπτει ότι η εταιρεία του πελάτη σας έχει διεξάγει φορολογητέες πράξεις μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας …….. Για τις πράξεις αυτές, η εταιρεία του πελάτη σας έχει καταστεί υπόχρεη τήρησης όλων των υποχρεώσεων με την παράλληλη δυνατότητα άσκησης όλων των δικαιωμάτων που προβλέπονται για τους υποκειμένους στο φόρο από τις διατάξεις του Κώδικα Φ.Π.Α. (υποβολή δηλώσεων, δικαίωμα έκπτωσης κλπ).

8. Σε κάθε περίπτωση, η εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών εμπίπτει στην αρμοδιότητα της οικείας Δ.Ο.Υ. της εταιρείας του πελάτη σας και στις εν γένει ελεγκτικές υπηρεσίες της Γ.Γ.Δ.Ε..

Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης
Αικ. Σταυροπούλου

Ακριβές Αντίγραφο
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Παράρτημα από Taxheaven

GUIDELINES RESULTING FROM THE 102nd MEETING of 30 March 2015
DOCUMENT H – taxud.c.1(2015)5528628 – 870 (1/2)
4. QUESTIONS CONCERNING THE APPLICATION OF EU VAT PROVISIONS
4.3 Origin: Commission
References: Articles 2(1)(b) and (c), 65, 73 and 135(1)(b) and (f)
Subject: VAT treatment of crowdfunding
(Document taxud.c.1(2015)576037 – Working paper No 836)

1. The VAT Committee unanimously agrees that reward-based crowdfunding, where the person giving funds to a crowdfunding campaign (“the contributor”) receives in exchange for a contribution a non-financial reward in the form of goods or services from the person receiving funds from contributors through a crowdfunding campaign (“the entrepreneur”), shall constitute a taxable transaction for VAT purposes, provided that there is a direct link between the supply of goods or services and its corresponding consideration collected by way of crowdfunding, and that the entrepreneur is a taxable person acting as such.
Where reward-based crowdfunding constitutes a taxable transaction and accounting for the fact that a contribution is typically given by the contributor before any goods or services are supplied in exchange, the VAT Committee unanimously agrees that the contribution may be regarded as a payment made on account of those goods or services on which VAT shall become chargeable upon receipt of the payment pursuant to Article 65 of the VAT Directive, provided that the goods or services to be supplied are precisely identified when the payment on account is made.
Given that transactions are subject to VAT pursuant to Article 2 of the VAT Directive if goods or services are supplied by a taxable person for consideration, and that that “consideration” has been defined by the Court of Justice of the European Union as being a subjective value and not the open market value, the VAT Committee unanimously agrees that although the open market value of the goods or services supplied by the entrepreneur to the contributor may be lower than the amount of the contribution received, such transactions shall in principle fall within the scope of VAT. The VAT Committee however almost unanimously agrees that where the open market value of the goods or services supplied by the entrepreneur in return for the contribution given is lower than the amount of the contribution received, crowdfunding may be assimilated to a donation but only in cases where the benefit received by the contributor is negligible or totally unrelated to the amount of the contribution. In such circumstances, where the benefit received by the contributor consists of goods forming part of the business assets of the entrepreneur other than goods applied for business use as samples or as gifts of small value, or of services that the entrepreneur carries out, the VAT Committee concurs almost unanimously that the application of those goods or the carrying out of those services shall be subject to VAT in accordance with Articles 16 or 26 of the VAT Directive.

2. As to crowd-investing, where the financial reward received by the contributor of a crowdfunding campaign from the entrepreneur takes the form of participation in future profits by means of intellectual property rights, the VAT Committee unanimously agrees that the transfer of such intellectual property rights shall constitute a taxable supply, provided that the conditions laid down in Article 2 of the VAT Directive are met. On the other hand, if the financial reward received by the contributor of a crowdfunding campaign from the entrepreneur takes the form of securities, such as shares or bonds, the VAT Committee unanimously agrees that its supply may be exempt under Article 135(1)(f) of the VAT Directive, depending on the type of security.
3. Regarding crowd-lending, where the financial reward received by the contributor of a crowdfunding campaign from the entrepreneur takes the form of interests on loans, the VAT Committee unanimously agrees that insofar as the contributor is a taxable person, the granting of credit to the entrepreneur shall be a taxable transaction exempt pursuant to Article 135(1)(b) of the VAT Directive.
4. The VAT Committee unanimously agrees that, for VAT purposes the activity of crowdfunding platforms supplying services to entrepreneurs shall constitute an economic activity. The VAT Committee further almost unanimously agrees that the supply of such services shall fall within the scope of VAT and must be taxed unless what is provided consists in financial services exempted under Article 135(1) of the VAT Directive.
——–
1. Η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι η ανταμοιβή που βασίζεται σε  crowdfunding, όπου το πρόσωπο που χορηγεί κεφάλαια σε μια καμπάνια crowdfunding (“ο συνεισφέρων”) λαμβάνει ως αντάλλαγμα για την χρηματοδότηση  μια  μη-χρηματική ανταμοιβή με τη μορφή αγαθών ή υπηρεσιών από το πρόσωπο το οποίο χρηματοδοτεί μέσω μιας εκστρατείας crowdfunding («ο επιχειρηματίας»), συνιστά φορολογητέα πράξη για τους σκοπούς του ΦΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ της παραδόσεως των αγαθών ή των υπηρεσιών και του αντίστοιχου τίμηματος (ανταμοιβής) που συλλέγεται  μέσω crowdfunding, και ότι η επιχειρηματίας είναι υποκείμενος στον φόρο που ενεργεί την πράξη αυτή.

Όταν μια  ανταμοιβή με βάση την χρηματοδότησηση crowdfunding συνιστά φορολογητέα πράξη, και αντιπροσοπεύεται από το γεγονός ότι η χρηματοδότηση (συμβολή) δίνεται από το χορηγό (“ο συνεισφέρων”) πριν αυτός λάβει οποιοδήποτε αγαθό η υπηρεσία ως αντάλλαγμα, η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι η συνεισφορά αυτή μπορεί να θεωρηθεί ως μια πληρωμή που πραγματοποιείται για λογαριασμό των εν λόγω αγαθών ή υπηρεσιών για τα οποία ο φόρος καθίσταται απαιτητός κατά τη λήψη της πληρωμής, σύμφωνα με το άρθρο 65 της οδηγίας για τον ΦΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι τα αγαθά ή οι υπηρεσίες που παρέχονται στον  χρηματοδότη (“ο συνεισφέρων”)   προσδιορίζονται επακριβώς ότα λαμβάνει χώρα η πληρωμή.
Δεδομένου ότι οι πράξεις αυτές υπόκεινται σε ΦΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 2 της οδηγίας ΦΠΑ, εφόσον τα αγαθά ή οι υπηρεσίες που παρέχονται από υποκείμενο στον φόρο εξ επαχθούς αιτίας,  η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα, ότι αν και η αξία των αγαθών ή των υπηρεσιών που παρέχονται από τον επιχειρηματία προς τον χρηματοδότη για τη συμβολή του, είναι κατώτερες σε αξία από το  ποσό της εισφοράς (χρηματοδότησης) που έλαβε, οι πράξεις αυτές πρέπει κατ ‘αρχήν να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ΦΠΑ.

Η επιτροπή ΦΠΑ, ωστόσο, συμφωνεί σχεδόν ομόφωνα ότι, όταν η αξία των αγαθών ή των υπηρεσιών που παρέχονται από τον επιχειρηματία ως αντάλλαγμα για την εισφορά που του δόθηκε είναι σε αξία χαμηλότερες  από το ύψος της συνεισφοράς που έλαβε, τότε η χρηματοδότηση αυτού του τύπου (crowdfunding) μπορεί να εξομοιωθεί με μια δωρεά, αλλά μόνο σε περιπτώσεις όπου το όφελος που λαμβάνει ο χρηματοδότης είναι αμελητέο ή εντελώς άσχετο με το ποσό της εισφοράς.

Υπό αυτές τις συνθήκες, όπου το όφελος που λαμβάνει ο συνεργάτης περιλαμβάνει τα αγαθά που αποτελούν μέρος της περιουσίας της επιχείρησης του επιχειρηματία, άλλα από εκείνα που εφαρμόζονται για επαγγελματική χρήση ως δείγματα ή ως δώρα μικρής αξίας, ή των υπηρεσιών που ο επιχειρηματίας πραγματοποιεί, η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί σχεδόν ομόφωνα ότι η εφαρμογή των εν λόγω αγαθών ή η εκτέλεση των υπηρεσιών αυτών υπόκειται σε ΦΠΑ, σύμφωνα με τα άρθρα 16 ή 26 της οδηγίας περί ΦΠΑ.

2. Ως προς την χρηματοδότηση του πλήθους, (επένδυση), όπου η χρηματική αμοιβή που λαμβάνει ο συνεργάτης της εκστρατείας crowdfunding από τον επιχειρηματία παίρνει τη μορφή συμμετοχής στα μελλοντικά κέρδη μέσω των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι η μεταφορά της εν λόγω πνευματικής ιδιοκτησίας ως δικαίωμα συνιστά φορολογητέα παράδοση, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις που καθορίζονται στο άρθρο 2 της οδηγίας για τον ΦΠΑ. Από την άλλη πλευρά, αν η χρηματική αμοιβή που λαμβάνει ο συνεργάτης της εκστρατείας crowdfunding από τον επιχειρηματία παίρνει τη μορφή τίτλων, όπως μετοχές ή ομόλογα, η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι η προσφορά του μπορεί να εξαιρείται από το ΦΠΑ  σύμφωνα με το άρθρο 135 (1) ( στ) της οδηγίας ΦΠΑ.

3. Όσον αφορά τον δανεισμό από το πλήθος, όπου η χρηματική αμοιβή που λαμβάνει ο συνεργάτης της εκστρατείας crowdfunding από τον επιχειρηματία παίρνει τη μορφή εσόδου από τόκους δανείων, η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι στο βαθμό που ο συνεισφέρων είναι υποκείμενος στον φόρο, η χορήγηση πίστωσης στον  επιχειρηματία είναι μια πράξη η οποία απαλλάσσεται σύμφωνα με το άρθρο 135 (1) (β) της οδηγίας ΦΠΑ.

4. Η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί ομόφωνα ότι, για τους σκοπούς του ΦΠΑ η παροχή υπηρεσιών προς τους επιχειρηματίες μέσω της πλατφόρμας crowdfunding  συνιστά μια οικονομική δραστηριότητα. Η επιτροπή ΦΠΑ συμφωνεί επίσης σχεδόν ομόφωνα ότι η παροχή των υπηρεσιών αυτών εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του ΦΠΑ και θα πρέπει να φορολογείται εκτός εάν η υπηρεσία που παρέχεται συνιστά  χρηματοπιστωτική υπηρεσία η οποία  απαλλάσσεται από το ΦΠΑ βάσει του άρθρου 135 (1) της οδηγίας για τον ΦΠΑ.

ΠΟΛ.1008/13.1.2016 Δασμολογική κατάταξη και συντελεστής Φ.Π.Α. σε ροφήματα με βάση το γάλα

 
 
ΠΟΛ.1008/13.1.2016
Δασμολογική κατάταξη και συντελεστής Φ.Π.Α. σε ροφήματα με βάση το γάλα
Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2016
Αρ. Πρωτ:ΠΟΛ. 1008

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜ. ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ και Ε.Φ.Κ.
Α) Δ/ΝΣΗ ΔΑΣΜΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ και ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΩΝ ΟΙΚ. ΚΑΘΕΣΤΩΤΩΝ
ΤΜΗΜΑ A’ ΔΑΣΜΟΛΟΓΙΚΟ και ΔΑΣΜ.ΑΞΙΑΣ
Β) Δ/ΝΣΗ Ε.Φ.Κ. και Φ.Π.Α.
ΤΜΗΜΑ Δ ΦΠΑ ΕΙΣΑΓΩΓΩΝ ΕΞΑΓΩΓΩΝ

Ταχ. Δ/νση:Καρ. Σερβίας 10
T. Κ:101 84 Αθήνα
Πληροφορίες:Ε.Μπίρμπιλα, Γ. Χαβουτσάς, Χρ.Γεώργα, Μ.Κουνάβη
Τηλέφωνο:210-69.87.484, -409, -448
FAX:210-69.87.477, -408
Email:gdt-dasmo@otenet.gr
vat-customs@2001.syzefxis.gov.gr

ΠΟΛ 1008/2016

ΘΕΜΑ: «Δασμολογική κατάταξη και συντελεστής Φ.Π.Α. σε ροφήματα με βάση το γάλα».

Αναφορικά με το θέμα, και σε συνέχεια σχετικών ερωτημάτων τόσο από τελωνειακές και φορολογικές αρχές όσο και από οικονομικούς φορείς, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα, με σκοπό την ομοιόμορφη εφαρμογή του Κοινού Δασμολογίου καθώς και του Ν. 2859/2000 (Κώδικας ΦΠΑ) για τα εν λόγω προϊόντα:

Α. Γενικές παρατηρήσεις ως προς τον εφαρμοζόμενο συντελεστή Φ.Π.Α. και τη δασμολογική κατάταξη.

1. Σύμφωνα με το άρθρο 98 της οδηγίας 2006/112 του Συμβουλίου «σχετικά με το κοινό σύστημα του φόρου προστιθέμενης αξίας», αναφορικά με την εφαρμογή των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ, τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν τη Συνδυασμένη Ονοματολογία για να οριοθετούν επακριβώς την οικεία κατηγορία των αγαθών για την οποία εφαρμόζονται οι μειωμένοι συντελεστές φόρου προστιθεμένης αξίας.

2. Οι διατάξεις της κοινοτικής οδηγίας ΦΠΑ ενσωματώνονται στο εθνικό μας δίκαιο με το άρθρο 21 σε συνδυασμό με το Παράρτημα ΙΙΙ του ν. 2859/2000 «Κώδικας ΦΠΑ» στο οποίο τα εμπορεύματα που υπόκεινται σε μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ προσδιορίζονται πέραν της περιγραφής τους και με την αντίστοιχη Δασμολογική κλάση (ΔΚ) του Δασμολογίου της Ε.Ε

3. Συνεπώς με την χρήση της Συνδυασμένης ονοματολογίας καθίσταται σαφής η βούληση του νομοθέτη για την υπαγωγή συγκεκριμένων προϊόντων σε μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ και διασφαλίζει ομοιόμορφη εφαρμογή συντελεστών ΦΠΑ από φορολογικές, τελωνειακές και ελεγκτικές αρχές καθώς και οικονομικούς φορείς 

Ευνόητο είναι με βάση τα ανωτέρω ότι οι σχετικές με τους συντελεστές ΦΠΑ διατάξεις εφαρμόζονται με βάση τις διατάξεις του νόμου περί ΦΠΑ (ν.2859/2000) και της Συνδυασμένης Ονοματολογίας και όχι με βάση άλλες διατάξεις της εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας (π.χ. κώδικας τροφίμων και ποτών).

Επιπλέον όπως είναι γνωστό οι ερμηνευτικές εγκύκλιοι δεν έχουν νομικά δεσμευτική ισχύ και δεν υποκαθιστούν τον νόμο.

4. Ειδικότερα σας γνωρίζουμε ότι σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 21 του ν. 2859/2000 (ΦΕΚ 248/Α) « Κύρωση Κώδικα ΦΠΑ» όπως τροποποιήθηκε και ισχύει, ο συντελεστής του ΦΠΑ ορίζεται σε είκοσι τρία τοις εκατό (23%) στη φορολογητέα αξία. Κατ’ εξαίρεση, για τα αγαθά που περιλαμβάνονται στο Παράρτημα ΙΙΙ, του νόμου αυτού ο συντελεστής ΦΠΑ ορίζεται σε δεκατρία τοις εκατό (13%).

Για τα αγαθά για τα οποία υπάρχει ειδική πρόβλεψη στο Παράρτημα ΙΙΙ, ο συντελεστής φόρου ορίζεται σε έξι τοις εκατό (6%).

Β. Ως προς την δασμολογική κατάταξη.

1. Όπως είναι γνωστό, η δασμολογική κατάταξη όλων των εμπορευμάτων πραγματοποιείται αποκλειστικά με βάση τα προβλεπόμενα στο Κοινό Δασμολόγιο της Ευρ. Ένωσης [Κανονισμός (ΕΟΚ) 2658/87, όπως τροποποιήθηκε από τον Κανονισμό αριθμ.1101/2014 (Συνδυασμένη Ονοματολογία-Σ.Ο.) για το έτος 2015], τους Γενικούς Κανόνες ερμηνείας αυτού καθώς και με τις Επεξηγηματικές Σημειώσεις της Συνδυασμένης Ονοματολογίας (Σ.Ο.) και του Παγκόσμιου Οργανισμού Τελωνείων.

Γενικά, τα προϊόντα κατατάσσονται στο Δασμολόγιο σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά τους κατά την εισαγωγή ή την πώληση (παράδοση) στην εσωτερική αγορά και όχι σύμφωνα με την χρήση τους.

2. Συνεπώς, για τη δασμολογική κατάταξη των εμπορευμάτων δεν έχει προσδιοριστική και νομικά δεσμευτική αξία η περιγραφή οποιουδήποτε προϊόντος στην υπόλοιπη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (πλην της προαναφερόμενης Συνδυασμένης Ονοματολογίας), αλλά ούτε και στην εθνική νομοθεσία των Κρατών Μελών (π.χ. Κώδικας Τροφίμων, ΕΟΦ κλπ. ).

3. Σε ό, τι αφορά ειδικότερα τα σοκολατούχα γάλατα, τα γάλατα με γεύση καφέ και παρόμοια ροφήματα με βάση το γάλα, με βάση τα αναφερόμενα στον Γενικό Ερμηνευτικό Κανόνα 1 της Σ.Ο., αυτά μπορούν να καταταγούν νόμιμα σύμφωνα με το κείμενο των κλάσεων και των σημειώσεων των τμημάτων ή των Κεφαλαίων της Σ.Ο. Επομένως, σύμφωνα με το Γενικό Κανόνα 1, λαμβάνεται αρχικά υπόψη το κείμενο της δασμολογικής κλάσης 0402 [«Γάλα και κρέμα γάλακτος (ανθόγαλα), συμπυκνωμένα ή με προσθήκη ζάχαρης ή άλλων γλυκαντικών»].

Ειδικότερα:

– Σύμφωνα με το κείμενο της δασμολογικής κλάσης 0402, αυτή περιλαμβάνει το γάλα και την κρέμα γάλακτος (ανθόγαλα), συμπυκνωμένα ή με προσθήκη ζάχαρης ή άλλων γλυκαντικών. Κατά συνέπεια, το πεδίο εφαρμογής της κλάσης αυτής δεν επεκτείνεται σε όλα τα προϊόντα που έχουν ως βάση ή περιέχουν γάλα, αλλά περιορίζεται στο γάλα και την κρέμα γάλακτος που είτε είναι συμπυκνωμένα, είτε περιέχουν ζάχαρη ή άλλα γλυκαντικά.

Για το λόγο αυτό, και κατ’ εφαρμογή του γενικού κανόνα 1, δεν δύναται να υπαχθούν στην κλάση αυτή προϊόντα με βάση το γάλα που περιέχουν άλλες ουσίες πλην αυτών που κατονομάζονται ρητά στο κείμενο της κλάσης, όπως είναι π.χ. το κακάο ή ο καφές, ή άλλες ουσίες όπως βανίλια ή εκχυλίσματα φρούτων κλπ.

– Σύμφωνα, εξάλλου, με τις επεξηγηματικές σημειώσεις του Ε.Σ. του Π.Ο.Τ. για την κλάση 22.02, εξαιρούνται από την κλάση 0402 «τα ποτά που αποτελούνται από γάλα αρωματισμένο με κακάο ή άλλες ουσίες (κλάση 22.02)»». Ομοίως, για την κλάση 2202 οι προαναφερόμενες Επεξηγηματικές Σημειώσεις αναφέρουν ότι στην κλάση αυτή περιλαμβάνονται «ορισμένα άλλα ποτά έτοιμα για κατανάλωση, όπως εκείνα, με βάση τα γάλα ή το κακάο»».

– Όπως γίνεται κατανοητό, με τις συγκεκριμένες σημειώσεις δεν αμφισβητείται το γεγονός ότι το συγκεκριμένο προϊόν είναι ένα «γαλακτοκομικό προϊόν» με βάση το γάλα, ωστόσο διευκρινίζεται ότι αυτό εξαιρείται από το Κεφάλαιο 4 και κατατάσσεται στο Κεφάλαιο 22, ανεξαρτήτως μάλιστα από την αναλογία του γάλακτος στο τελικό προϊόν.

– Επισημαίνεται ότι, η διευκρίνιση αυτή στις Επεξηγηματικές Σημειώσεις του Π.Ο.Τ. σε καμία περίπτωση δεν έρχεται σε αντίθεση με το νομικό κείμενο των κλάσεων 0402 και 2202, καθώς σύμφωνα με τα όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω, η κλάση 0402 δεν δύναται να συμπεριλάβει προϊόντα με βάση το γάλα που περιέχουν ουσίες άλλες από τη ζάχαρη και λοιπά γλυκαντικά. Κατά συνέπεια, τέτοια προϊόντα πρέπει να κατατάσσονται στη δασμολογική κλάση 2202, ως άλλα μη αλκοολούχα ποτά, σύμφωνα με το κείμενο της εν λόγω κλάσης.

– Τέλος εφιστούμε την προσοχή ότι, στις περιπτώσεις των συγκεκριμένων ειδών, δεν μπορεί να γίνει αναφορά στο γενικό κανόνα 3β) για τη νομική αιτιολόγηση της κατάταξης τους στη Δ.Κ. 0402 (σύνθετα – αναμεμειγμένα είδη των οποίων ο ουσιώδης χαρακτήρας δίνεται από το γάλα), καθώς η κατάταξή τους στη Δ.Κ. 2202 πραγματοποιείται κατ’ εφαρμογή του (ιεραρχικά ανώτερου) Γενικού Κανόνα 1, σύμφωνα με τα προαναφερόμενα.

4. Όσον αφορά τη νομική ισχύ των προαναφερόμενων επεξηγηματικών σημειώσεων του Ε.Σ. του Π.Ο.Τ., διευκρινίζεται ότι:

– Οι επεξηγηματικές σημειώσεις του Ε.Σ. του Π.Ο.Τ. γίνονται αποδεκτές από την Ε.Επιτροπή μέσω της δημοσίευσης του αριθμού αναφοράς τους στην Επίσημη Εφημερίδα της Ε.Ε., σειρά C, και αποτελούν βάση για την ανάκληση Δεσμευτικών Δασμολογικών Πληροφοριών.

– Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου Ε.Ε., η οποία πρέπει να εφαρμόζεται υποχρεωτικά τόσο από τα κράτη μέλη όσο και από τα όργανα και τους θεσμούς της Ε.Ε., οι εν λόγω επεξηγηματικές σημειώσεις, παρά το γεγονός ότι δεν δημοσιεύονται στη σειρά L (Νομοθεσία) της Επίσημης Εφημερίδας της Ε.Ε., εντούτοις αποτελούν σημαντικό μέσο για να διασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρμογή του κοινού δασμολογίου και επομένως παρέχουν αξιόπιστα στοιχεία για την ερμηνεία του (βλ. ενδεικτικά απόφαση του Δικαστηρίου της Ε.Ε. της 12ης Ιουνίου 2014 στην υπόθεση C-330/13, αποφάσεις Kloosterboer Services, C-173/08, EU:C:2009:382, σκέψη 25, και Agroferm, C-568/11, EU:C:2013:407, σκέψη 28).

Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με το Δ.Ε.Ε., οι Επεξηγηματικές Σημειώσεις του Εναρμονισμένου Συστήματος του ΠΟΤ, εφόσον δεν αντιβαίνουν τα οριζόμενα στο νομικό κείμενο της Σ.Ο., υιοθετούνται και τηρούνται απαρέγκλιτα από όλες τις Τελωνειακές Αρχές των Κρατών Μελών της Ε.Ε.

Οι εν λόγω Σημειώσεις αναφέρονται εξάλλου και στα κείμενα της νομικής αιτιολογίας των Κανονισμών κατάταξης που ψηφίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Ανάλογα ισχύουν και για τη νομική ισχύ των επεξηγηματικών σημειώσεων της ΣΟ (βλ. αποφάσεις Develop Dr. Eisbein, C-35/93, EU:C:1994:252, σκέψη 21, και British Sky Broadcasting Group και Pace, EU:C:2011:248, σκέψη 92).

5. Συμπερασματικά:

Σύμφωνα με τα ανωτέρω, τα σοκολατούχα γάλατα, τα ροφήματα γάλακτος με γεύση καφέ καθώς και παρόμοια ροφήματα με βάση το γάλα, τα οποία περιέχουν ουσίες άλλες από αυτές που προσδιορίζονται σαφώς στο κείμενο της Δ.Κ. 0402, εξαιρούνται από το Κεφάλαιο 4 της Συνδυασμένης Ονοματολογίας και κατατάσσονται στη δασμολογική κλάση 2202 αυτής, κατ’ εφαρμογή του γενικού κανόνα 1 για την ερμηνεία της Σ.Ο.

Γ. Ως προς το φόρο προστιθέμενης αξίας, Φ.Π.Α.

Όσον αφορά τον εφαρμοστέο συντελεστή ΦΠΑ για τα σοκολατούχα γάλατα και τα ροφήματα γάλακτος με γεύση καφέ καθώς και παρόμοια ροφήματα με βάση το γάλα, τα οποία περιέχουν άλλες ουσίες από αυτές που προσδιορίζονται σαφώς στο κείμενο της Δ.Κ 0402, που αποτελούν αντικείμενο εξέτασης στο παρόν έγγραφο, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα :

• Σύμφωνα με το άρθρο 21 σε συνδυασμό με την παράγραφο 03 του Παραρτήματος ΙΙΙ του ν.2859/2000 (ΦΕΚ 248/Α) «Κύρωση Κώδικα Φ.Π.Α.», για τα γάλατα και τα προϊόντα γαλακτοκομίας του Κεφ. 4, μεταξύ άλλων εκείνα που σύμφωνα με τα ανωτέρω κατατάσσονται στην Δ.Κ 0402 ήτοι, γάλα και κρέμα γάλακτος (ανθόγαλα), συμπυκνωμένα ή με προσθήκη ζάχαρης ή άλλων γλυκαντικών, ο συντελεστής Φ.Π.Α. που εφαρμόζεται είναι 13%,

• Σύμφωνα με το άρθρο 21 σε συνδυασμό με το Παράρτημα ΙΙΙ του ν.2859/2000 (ΦΕΚ 248/Α) «Κύρωση Κώδικα Φ.Π.Α.», για τα προϊόντα που σύμφωνα με τα ανωτέρω κατατάσσονται στην Δ.Κ 2202 ήτοι, σοκολατούχα γάλατα, ροφήματα γάλακτος με γεύση καφέ καθώς και παρόμοια ροφήματα με βάση το γάλα, ο συντελεστής Φ.Π.Α. που εφαρμόζεται είναι 23% .

Δ. Παρακαλούμε για την πιστή εφαρμογή των ανωτέρω αναφορικά με τη δασμολογική κατάταξη και το συντελεστή Φ.Π.Α. των γαλακτοκομικών προϊόντων και ειδικά των ροφημάτων γάλακτος με γεύση καφέ, σοκολατούχου γάλακτος και παρόμοιων ροφημάτων με βάση το γάλα, που αναφέρονται στην παρούσα.

Οι αρμόδιες Τελωνειακές και Φορολογικές Αρχές καθώς και οι αρμόδιες Ελεγκτικές Αρχές, στις οποίες κοινοποιείται η παρούσα, παρακαλούνται να λάβουν υπόψη τους τα διαλαμβανόμενα σε αυτή, προκειμένου να προχωρήσουν, στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων τους, σε διεξαγωγή εκ των υστέρων ελέγχων στις περιπτώσεις όπου αυτό κρίνεται σκόπιμο, αναφορικά με τη διαπίστωση της ορθής δασμολογικής κατάταξης και του εφαρμοζόμενου συντελεστή Φ.Π.Α. στα εν λόγω είδη.

Η ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ και Ε.Φ.Κ.
ΕΙΡ.ΓΙΑΛΟΥΡΗ

ΑΚΡΙΒΕΣ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ
Ο/Η ΠΡΟΙΣΤΑΜΕΝΟΣ /Η ΤΟΥ ΑΥΤΟΤΕΛΟΥΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ


Επικαιροποίηση 2026

Το αρχικό άρθρο δημοσιεύτηκε στις 15 Ιανουαρίου 2016 και αποτυπώνει την ΠΟΛ.1008/13.1.2016, με την οποία προσδιορίστηκε η δασμολογική κατάταξη και ο εφαρμοστέος συντελεστής Φ.Π.Α. των ροφημάτων με βάση το γάλα: 13% για το γάλα και την κρέμα γάλακτος της Δ.Κ. 0402 και 23% για τα σοκολατούχα γάλατα και τα λοιπά ροφήματα της Δ.Κ. 2202.

Η δασμολογική κατάταξη και η ένταξη των γαλακτοκομικών στον μειωμένο συντελεστή παραμένουν αμετάβλητες. Μεταβλήθηκε, ωστόσο, το ύψος του κανονικού συντελεστή.

Τι ισχύει σήμερα

  • Ο κανονικός συντελεστής Φ.Π.Α. ανέρχεται σε 24% (άρθρο 21 παρ. 1 Κώδικα Φ.Π.Α.), αντί 23%.
  • Ο μειωμένος συντελεστής 13% εξακολουθεί να εφαρμόζεται στο γάλα και την κρέμα γάλακτος (ανθόγαλα), συμπυκνωμένα ή με προσθήκη ζάχαρης ή άλλων γλυκαντικών, της Δ.Κ. 0402.
  • Τα σοκολατούχα γάλατα, τα ροφήματα γάλακτος με γεύση καφέ και τα παρόμοια ροφήματα με βάση το γάλα της Δ.Κ. 2202 υπάγονται στον κανονικό συντελεστή 24%.
  • Οι υπερμειωμένοι συντελεστές του Παραρτήματος III ανέρχονται σήμερα σε 6% και 4% κατά περίπτωση.

Νομοθετική βάση

  • Άρθρο 21 παρ. 1 ν.2859/2000 (Κώδικας Φ.Π.Α., Α΄ 248), ενοποιημένο κείμενο σε ισχύ — συντελεστές 24%, 13%, 6% και 4%.
  • Παράρτημα III ν.2859/2000 — αγαθά και υπηρεσίες μειωμένου και υπερμειωμένου συντελεστή.
  • Προϊσχύον: ΠΟΛ.1008/13.1.2016 · κανονικός συντελεστής 23%.

Αρ. πρωτ.: ΔΕΑΦ 1000210 ΕΞ 2015/31.12.2015 Απογραφή έναρξης και λήξης φορολογικού έτους 2015

Αρ. πρωτ.: ΔΕΑΦ 1000210 ΕΞ 2015/31.12.2015
Απογραφή έναρξης και λήξης φορολογικού έτους 2015
Αθήνα, 31 Δεκεμβρίου 2015
Αρ. Πρωτ.: ΔΕΑΦ 1000210 ΕΞ 2015
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’
Ταχ. Δ/νση : Καρ. Σερβίας 10
Τ.Κ. : 101 84 Αθήνα
Πληροφορίες : Β. Δασουράς.
Τηλέφωνο : 210.3375314-5
FAX : 210. 3375001

ΘΕΜΑ: Απογραφή έναρξης και λήξης φορολογικού έτους 2015.

Απαντώντας σε ερώτημα, αναφορικά με το παραπάνω θέμα, σας γνωρίζουμε τα εξής:

1. Επιχείρηση απαλλασσόμενη σύνταξης απογραφής (π.χ. φαρμακείο) κατά το φορολογικό έτος 2014 προσδιόρισε κόστος πωληθέντων με βάση τα δεδομένα τεκμαρτών απογραφών έναρξης και λήξης (10% επί των αγορών). Από 1.1.2016 και μετά η επιχείρηση θα τηρεί διπλογραφικά βιβλία και είναι υπόχρεη σε διενέργεια πραγματικής απογραφής, ενώ ως απογραφή λήξης φορολογικού έτους 2015 θα λάβει τα δεδομένα πραγματικής απογραφής.

2. Περαιτέρω, με βάση την εισηγητική έκθεση της μεταβατικής διάταξης του άρθρου 89 του ν.4316/2014 (ΦΕΚ Α’ 270) την 1.1.2015 ως απογραφή έναρξης θα χρησιμοποιηθούν τα δεδομένα πραγματικής απογραφής. Επίσης, με την παράγραφο 5 του άρθρου 30 του ν.4308/2014 (Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα), οι επιχειρήσεις που επιλέγουν να διενεργήσουν φυσική απογραφή στο τέλος της περιόδου, ενώ δεν διενεργούσαν, για τον υπολογισμό του κόστους πωληθέντων της ίδιας περιόδου το απόθεμα έναρξης θεωρείται μηδέν.

3. Κατόπιν των ανωτέρω, η υπόψη επιχείρηση προβαίνει υποχρεωτικά και όχι προαιρετικά, σε πραγματική απογραφή, στις 31.12.2015 λόγω μετάβασης από απλογραφικά σε διπλογραφικά βιβλία, για το φορολογικό έτος 2015, ως απογραφή έναρξης για τον προσδιορισμό του κόστους πωληθέντων θα χρησιμοποιήσει τα δεδομένα πραγματικής απογραφής εφόσον αυτή έχει διενεργηθεί. Σε διαφορετική περίπτωση (μη υποχρέωση σύνταξης απογραφής) το απόθεμα έναρξης (1.1.2015) θεωρείται μηδενικό.

Ακριβές Αντίγραφο
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης
Ο Προϊστάμενος της Διεύθυνσης
Ευθύμιος Σαΐτης

ΠΟΛ.1268/21.12.2015 Υποχρεώσεις υποκειμένων που παρέχουν απαλλασσόμενες από το ΦΠΑ υπηρεσίες εκπαίδευσης σύμφωνα με την περ. ιβ’ της παρ. 1 του άρθρου 22 του Κώδικα ΦΠΑ, όπως ισχύει (άρθρο 19 του Ν. 4346/2015)

ΠΟΛ.1268/21.12.2015
Υποχρεώσεις υποκειμένων που παρέχουν απαλλασσόμενες από το ΦΠΑ υπηρεσίες εκπαίδευσης σύμφωνα με την περ. ιβ’ της παρ. 1 του άρθρου 22 του Κώδικα ΦΠΑ, όπως ισχύει (άρθρο 19 του Ν. 4346/2015)
Αθήνα, 21.12.2015

(ΦΕΚ Β’ 2876/29-12-2015)

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
Ι. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
1. Δ/ΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜ. ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α΄ «ΦΠΑ»
2. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΣΠΡΑΞΕΩΝ
3. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ – ΤΜΗΜΑ Ζ΄ (ΚΦΑΣ)
4. Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΟΧΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ
ΤΜΗΜΑ Β΄
ΙΙ. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ
Γ.Γ.Δ.Ε.

Ταχ. Δ/νση : Σίνα 2-4
Ταχ. Κώδικας : 106 72 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες : Γ. Αναγνωστόπουλος
T. Σφελινιώτη
Τηλέφωνο : 210- 3645615
Fax : 210- 3645413
e-mail : dfpa.a1@1992.syzefxis.gov.gr

ΠΟΛ 1268/2015

Θέμα: Υποχρεώσεις υποκειμένων που παρέχουν απαλλασσόμενες από το ΦΠΑ υπηρεσίες εκπαίδευσης σύμφωνα με την περ. ιβ΄ της παρ. 1 του άρθρου 22 του Κώδικα ΦΠΑ, όπως ισχύει (άρθρο 19 του ν.4346/2015).

ΑΠΟΦΑΣΗ
Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ

Έχοντας υπόψη:

1. Τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 19 του Ν. 4346/2015 (ΦΕΚ Α’ 152/20.11.2015) με την οποία δίνεται η δυνατότητα στο Γενικό Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων να ορίζει, με απόφασή του, επιμέρους θέματα, διαδικασίες και λεπτομέρειες για την εφαρμογή του ίδιου άρθρου με το οποίο καταργήθηκε αναδρομικά από 20.7.2015 η υπαγωγή στο ΦΠΑ της ιδιωτικής εκπαίδευσης.

2. Τις διατάξεις των άρθρων 16, 22, παρ. 1, περ. ιβ’, 36 και 38 του Κώδικα ΦΠΑ (κύρωση με το Ν. 2859/2000).

3. Τις διατάξεις των ΑΥΟ ΠΟΛ.1090/2.4.2012 (ΦΕΚ 1146 Β’/10.4.2012) και ΠΟΛ.1067/3.4.2013 (ΦΕΚ 775 Β’/3.4.2013).

4. Τις διατάξεις της ΑΥΟ 1027320/678/0006Β/16.3.1998 (ΦΕΚ Β’ 196/16.3.1998) «Τύπος και περιεχόμενο των χρησιμοποιούμενων από την Δ.Ο.Υ. Μοσχάτου εντύπων στα Υποσυστήματα “Εσοδα – Έξοδα” και “Δικαστικών Ενεργειών” του Ολοκληρωμένου Πληροφορικού Συστήματος Φορολογίας (Ο.Π.Σ.Φ. ή TAXIS)», όπως ισχύει.

5. Τις διατάξεις του Ν. 4174/2013 (ΦΕΚ 170/Α’/26.7.2013) Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Κ.Φ.Δ.) όπως ισχύουν.

6. Το Π.Δ. 111/2014 (ΦΕΚ Α’ 178) «Οργανισμός του Υπουργείου Οικονομικών».

7. Την υπ’ αριθμ. Δ6Α 1015213 ΕΞ 2013/28.1.2013 (Φ.Ε.Κ. 130/28.1.2013 τ. Β’ και 372/19.2.2013 τ. Β’) κοινή απόφαση του Υπουργού και Υφυπουργού Οικονομικών “Μεταβίβαση αρμοδιοτήτων στον Γενικό Γραμματέα της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών”.

8. Την απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών ΑΝ.ΥΠ.ΟΙΚ.0003412 ΕΞ 2015/22.10.2015 (ΦΕΚ Β’ 2294/22.10.2015) για τον ορισμό Αναπληρωτή Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων.

9. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του Κρατικού Προϋπολογισμού,

αποφασίζουμε:

Ορίζουμε τις υποχρεώσεις που οφείλουν να εκπληρώσουν οι υποκείμενοι που πραγματοποιούν απαλλασσόμενες από το ΦΠΑ πράξεις σύμφωνα με την περ. ιβ’ της παρ. 1 του άρθρου 22 του Κώδικα ΦΠΑ, όπως ισχύει μετά την από 20.07.2015 αντικατάσταση της με την παρ. 1 του άρθρου 19 του Ν. 4346/2015, ως ακολούθως:

1. Να εκδώσουν πιστωτικά φορολογικά στοιχεία για το ΦΠΑ των αρχικών ή συμπληρωματικών φορολογικών στοιχείων τα οποία εκδόθηκαν για τις υπηρεσίες εκπαίδευσης και τις στενά συνδεόμενες με αυτή πράξεις που πραγματοποίησαν από 20.7.2015 έως και 20.11.2015, προκειμένου να επιστραφεί στους λήπτες των υπηρεσιών αυτών ο ΦΠΑ που τους επιρρίφθηκε, μετά την αναδρομική απαλλαγή από το ΦΠΑ των υπηρεσιών εκπαίδευσης. Δικαιολογείται η μη έκδοση πιστωτικών φορολογικών στοιχείων στην περίπτωση που υφίσταται αδυναμία επιστροφής του ΦΠΑ στους αντισυμβαλλόμενους (λήπτες των υπηρεσιών). Αδυναμία επιστροφής συντρέχει στις περιπτώσεις που οι υποκείμενοι που παρέχουν υπηρεσίες εκπαίδευσης δεν διαθέτουν στοιχεία επικοινωνίας των αντισυμβαλλομένων τους, ή τα στοιχεία που διαθέτουν έχουν μεταβληθεί κατά τρόπο ώστε να μην είναι δυνατή η επικοινωνία με αυτούς.

2. Οι υποκείμενοι που διενεργούν αποκλειστικά απαλλασσόμενες πράξεις χωρίς δικαίωμα έκπτωσης του φόρου των εισροών τους, υποχρεούνται:

α) Να υποβάλουν δήλωση μεταβολών έως και τις 30.12.2015 για την ένταξή τους στο απαλλασσόμενο καθεστώς ΦΠΑ με ημερομηνία μεταβολής την 20.7.2015, εφόσον έχουν ήδη υποβάλει δήλωση μεταβολών για την ένταξη τους στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ.

β) Να υποβάλουν «αίτηση επιστροφής» για τη διαγραφή των ποσών που έχουν βεβαιωθεί στη φορολογική διοίκηση, με βάση τις χρεωστικές δηλώσεις ΦΠΑ που έχουν υποβληθεί, καθώς και την επιστροφή των ποσών που τυχόν έχουν καταβληθεί, τα οποία μετά την αναδρομική απαλλαγή των πράξεων αυτών θεωρούνται ως αχρεωστήτως καταβληθέντα.

Η «αίτηση επιστροφής» υποβάλλεται σε έντυπη μορφή στη Δ.Ο.Υ., σύμφωνα με το συνημμένο στην παρούσα υπόδειγμα Ι, επισυνάπτοντας σε αυτή «κατάσταση», βάσει του συνημμένου υποδείγματος II, με τα εκδοθέντα πιστωτικά φορολογικά στοιχεία. Στην «κατάσταση» αναγράφονται κατά αύξοντα αριθμό ανά φορολογική περίοδο, ο αριθμός εκάστου εκδοθέντος πιστωτικού στοιχείου, ο ΑΦΜ του λήπτη των στοιχείων εφόσον διαθέτει, η φορολογητέα αξία στην οποία αντιστοιχεί, ο ΦΠΑ που αναλογεί, καθώς και τα σύνολα της φορολογητέας αξίας και του ΦΠΑ ανά φορολογική περίοδο.

Ο Προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ., εκδίδει Απόφαση σύμφωνα με το συνημμένο στην παρούσα υπόδειγμα III, καθώς και Α.Φ.Ε.Κ κατά τα οριζόμενα στην Α.Υ.Ο. 1027320/678/0006Β/16.3.1998.

Το ποσό της οφειλής που διαγράφεται και τυχόν επιστρέφεται με την διαδικασία της παρούσας δεν μπορεί να υπερβαίνει το σύνολο του φόρου που προκύπτει βάσει της ανωτέρω κατάστασης για την ίδια φορολογική περίοδο.

γ) Να ανακαλέσουν τυχόν αιτήσεις επιστροφής πιστωτικού υπολοίπου, οι οποίες υποβλήθηκαν σύμφωνα με τις ΑΥΟ ΠΟΛ.1073/21.7.2004, ΠΟΛ.1090/2.4.2012 και ΠΟΛ.1067/3.4.2013 και αφορούν τις απαλλασσόμενες πράξεις. Ποσά που τυχόν έχουν επιστραφεί βάσει των αιτήσεων αυτών, καταβάλλονται στο Δημόσιο με υποβολή έκτακτης δήλωσης.

δ) Εάν δεν εκδώσουν τα πιστωτικά φορολογικά στοιχεία, να καταβάλουν με έκτακτη δήλωση στο Δημόσιο τον ΦΠΑ που έχει χρεωθεί στα αρχικά ή συμπληρωματικά στοιχεία, ανεξάρτητα εάν αυτός έχει αναγραφεί στις ήδη υποβληθείσες δηλώσεις ΦΠΑ. Για τον προσδιορισμό της οφειλής δεν αναγνωρίζεται για έκπτωση φόρος εισροών, καθώς μετά την αναδρομική απαλλαγή από το ΦΠΑ των υπηρεσιών εκπαίδευσης δεν υφίσταται σχετικό δικαίωμα.

ε) Να καταβάλουν με έκτακτη δήλωση τον ΦΠΑ που αναλογεί στις πραγματοποιηθείσες ενδοκοινοτικές αποκτήσεις αγαθών ή λήψεις υπηρεσιών, στην περίπτωση που με δηλώσεις ΦΠΑ που έχουν υποβληθεί άσκησαν το αντίστοιχο δικαίωμα έκπτωσης ή στην περίπτωση που δεν έχουν υποβάλει τις σχετικές δηλώσεις ΦΠΑ για τις πράξεις αυτές.

Το σύνολο του οφειλόμενου φόρου που προκύπτει βάσει των ανωτέρω περιπτώσεων της παραγράφου αυτής δύναται να καταβάλλεται με μία ενιαία έκτακτη δήλωση έως και τις 29.1.2016.

3. Οι υποκείμενοι που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ από άλλη αιτία υποχρεούνται, υποβάλλοντας τροποποιητικές δηλώσεις, όπου απαιτείται:

α) Να καταχωρήσουν τα ανωτέρω πιστωτικά φορολογικά στοιχεία στη δήλωση ΦΠΑ της φορολογικής περιόδου εντός της οποίας εκδόθηκαν, είτε στη δήλωση ΦΠΑ της φορολογικής περιόδου εντός της οποίας εκδόθηκαν τα αρχικά ή συμπληρωματικά φορολογικά στοιχεία με ΦΠΑ.

β) Σε κάθε περίπτωση και ανεξάρτητα από την υποχρέωση της ανωτέρω περίπτωσης α’, να τροποποιήσουν τις δηλώσεις ΦΠΑ όσον αφορά το φόρο εισροών τους, στις περιπτώσεις που οι αναγραφόμενες εισροές για τις οποίες έχει ασκηθεί δικαίωμα έκπτωσης χρησιμοποιούνται για την πραγματοποίηση απαλλασσόμενων υπηρεσιών εκπαίδευσης.

γ) Να ανακαλέσουν τυχόν αιτήσεις επιστροφής πιστωτικού υπολοίπου και να καταβάλουν τυχόν φόρο που έχει επιστραφεί με αυτές, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην περίπτωση γ’ της παρ. 2. της παρούσας. Η καταβολή πραγματοποιείται με την υποβολή τροποποιητικής δήλωσης ΦΠΑ για τις φορολογικές περιόδους που αφορούν οι αιτήσεις επιστροφής, συμπληρώνοντας τον κωδικό «505» της δήλωσης ΦΠΑ.

δ) Να καταβάλουν τυχόν οφειλόμενο ΦΠΑ σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην περίπτωση δ’ της παρ. 2 της παρούσας. Η καταβολή του φόρου πραγματοποιείται με την υποβολή δήλωσης ΦΠΑ για την φορολογική περίοδο που έχει εκδοθεί το αρχικό ή συμπληρωματικό φορολογικό στοιχείο.

Οι δηλώσεις ΦΠΑ με χρεωστικό υπόλοιπο που αφορούν όλες τις ανωτέρω περιπτώσεις της παραγράφου αυτής υποβάλλονται έως και τις 29.1.2016 και εφόσον είναι εκπρόθεσμες βάσει των γενικών προθεσμιών του άρθρου 38 του Κώδικα ΦΠΑ, υποβάλλονται σε έντυπη μορφή στη Δ.Ο.Υ., με την αναγραφή σε αυτές ότι η καταβολή του φόρου προκύπτει από την παράγραφο 3 της παρούσας απόφασης.

4. Η Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων διενεργεί δειγματοληπτικούς ελέγχους με επιλογή που γίνεται σε κεντρικό επίπεδο για την ορθή τήρηση των σχετικών διατάξεων, εκ των υστέρων της επιστροφής.

5. Η απόφαση αυτή, που ισχύει από το χρόνο υπογραφής της, να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
 

Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΚΑΣ

Αρ. πρωτ.: ΔΕΑΦΒ 1166032 ΕΞ 2015/21.12.2015 Φορολογική μεταχείριση των μερισμάτων που αποκτούν οι μέτοχοι των ΚΤΕΛ ΑΕ

Αρ. πρωτ.: ΔΕΑΦΒ 1166032 ΕΞ 2015/21.12.2015
Φορολογική μεταχείριση των μερισμάτων που αποκτούν οι μέτοχοι των ΚΤΕΛ ΑΕ
Αθήνα, 21 Δεκεμβρίου 2015
Αρ. Πρωτ.: ΔΕΑΦΒ 1166032ΕΞ2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑΤΑ Β’ – Α’

Ταχ. Δ/νση: Καρ. Σερβίας 10
Ταχ. Κωδ.: 101 84 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες: Φ. Φανάρα
Τηλέφωνο: 210 – 3375311
ΦΑΞ: 210 – 3375001
    
ΘΕΜΑ: Φορολογική μεταχείριση των μερισμάτων που αποκτούν οι μέτοχοι των ΚΤΕΛ ΑΕ.

ΣΧΕΤ.: To αριθμ. 46427/01.07.2015 έγγραφο της Ζ’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης.

Απαντώντας στο σχετικό έγγραφο της Ζ’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης, αναφορικά με το πιο πάνω θέμα, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:

1. Σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 40 του ν.4172/2013 τα μερίσματα που αποκτώνται από φυσικά πρόσωπα φορολογούνται με συντελεστή 10% και με τις διατάξεις του άρθρου 61 και της περ. α’ των παρ. 1 των άρθρων 62 και 64 του ν.4172/2013, ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι στα μερίσματα που καταβάλλουν νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που έχουν τη φορολογική κατοικία τους στην Ελλάδα, ενεργείται παρακράτηση φόρου με συντελεστή 10%.
Η παρακράτηση φόρου ενεργείται με βάση τα οριζόμενα στην αριθ. ΠΟΛ.1011/2.1.2014 Απόφαση του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων (ΦΕΚ 8Β’/8.1.2014).
Η παρακράτηση φόρου επί των μερισμάτων εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση σε περίπτωση που αυτός που λαμβάνει την ως άνω πληρωμή, η οποία υπόκειται σε παρακράτηση φόρου, είναι ημεδαπό φυσικό πρόσωπο ή φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα που δεν έχει τη φορολογική κατοικία του και δεν διατηρεί μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα (παρ. 2 άρθρου 36 και παρ. 3 άρθρου 64 ν.4172/2013). Για τα εισοδήματα από μερίσματα που αποκτούν ημεδαπά νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, κερδοσκοπικού ή μη χαρακτήρα, ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα των αλλοδαπών νομικών πρόσωπων, ενεργείται παρακράτηση φόρου, με την οποία δεν επέρχεται εξάντληση της φορολογικής τους υποχρέωσης, αλλά τα εισοδήματα αυτά φορολογούνται ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα με βάση τις διατάξεις της παρ. 2 του άρθρου 47 και ο παρακρατηθείς φόρος συμψηφίζεται με το φόρο εισοδήματος εφαρμοζομένων των διατάξεων της παρ. 4 του άρθρου 64 του ν.4172/2013 (ΠΟΛ.1042/26.1.2015 εγκύκλιός μας).

2. Με τις διατάξεις της παραγράφου 8 του άρθρου 1 του ν.2963/2001 ορίζεται, ότι με τον όρο «ΚΤΕΛ» νοείται το νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου με την επωνυμία «Κοινό Ταμείο Είσπραξης Λεωφορείων», που συστάθηκε σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.δ.102/1973. Τα ΚΤΕΛ του ν.δ.102/1973 (κατάργηση με άρθρο 50 του ν.2963/2001) καθώς και οι ΚΤΕΛ ΑΕ, που λειτουργούν με τη μορφή ανώνυμης εταιρείας σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3 του ν.2963/2001, εκμεταλλεύονται αστικά ή υπεραστικά λεωφορεία ιδιοκτησίας των ή ιδιοκτησίας τρίτων, ανεξάρτητα αν οι ιδιοκτήτες είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα.
Ειδικότερα, με βάση τις διατάξεις της περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 3 του ν.2963/2001 ορίζεται, ότι οι υφιστάμενες ΚΤΕΛ ΑΕ, μεταξύ άλλων, έχουν προκύψει και με μεταφορά στην ΚΤΕΛ ΑΕ της κυριότητας των λεωφορείων ιδιοκτησίας των μετόχων των οικείων ΚΤΕΛ.
Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι στην περίπτωση αυτή τα λεωφορεία ανήκουν πλέον στην κυριότητα της ΚΤΕΛ ΑΕ, η οποία είναι και εργοδότης όλου του προσωπικού της. Για τη φορολόγηση των ΚΤΕΛ εφαρμογή θα έχουν οι γενικές διατάξεις του ν.4172/2013, με την επιφύλαξη της παραγράφου 8 του άρθρου 3 του ν.2963/2001.

3. Εξάλλου, με τις διατάξεις της παρ. 8 του άρθρου 3 του ν. 2963/2001 ορίζεται, ότι με την καταβολή του φόρου εισοδήματος από ανώνυμες εταιρείες της παρ.1 του άρθρου 1 του παρόντος (δηλαδή τις ΚΤΕΛ ΑΕ), δεν επέρχεται εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης για τα μερίσματα που διανέμουν στους μετόχους. Τα μερίσματα αυτά φορολογούνται στο όνομα του μετόχου μετά την αναγωγή τους σε μικτό ποσό με την προσθήκη σε αυτά του αναλογούντος φόρου νομικών προσώπων. Από τον αναλογούντα φόρο που προκύπτει εκπίπτει ο φόρος εισοδήματος που κατέβαλε η ανώνυμη εταιρεία και ο οποίος αναλογεί στα πιο πάνω μερίσματα. Οι διατάξεις της πιο πάνω παραγράφου εφαρμόζονται και σε ανώνυμες εταιρείες, που συνιστώνται από μετόχους των ΚΤΕΛ που δεν μετατρέπονται σε ανώνυμες εταιρείες.

4. Με το αριθμ. πρωτ. Δ12Β1168298 ΕΞ2013/04.11.2013 έγγραφό μας και προκειμένου για χρήσεις που αρχίζουν πριν την 01.01.2014, για τις οποίες είχαν εφαρμογή οι διατάξεις του προϊσχύοντος Κ.Φ.Ε. (ν.2238/1994), είχε διευκρινιστεί ότι οι διατάξεις του ν. 2963/2001 που διέπουν τα ΚΤΕΛ, ως ειδικότερες, κατισχύουν αυτών του άρθρου 54 του ν. 2238/1994 περί παρακράτησης και περαιτέρω με την καταβολή του φόρου εισοδήματος από τις ΚΤΕΛ Α.Ε. και την παρακράτηση φόρου στα μερίσματα που διανέμουν στους μετόχους – μεριδιούχους τους, δεν επέρχεται εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης για τα εισοδήματα αυτά, αλλά τα υπόψη μερίσματα φορολογούνται στο όνομα του δικαιούχου με τις γενικές διατάξεις. Για το σκοπό αυτό, οι μέτοχοι δήλωναν στην ατομική δήλωση φορολογίας εισοδήματός τους (Ε1), στους κωδικούς 291 – 292, το ποσό των μερισμάτων που εισέπραξαν μετά την αναγωγή τους σε μικτό ποσό με την προσθήκη τόσο του παρακρατηθέντος φόρου επί των μερισμάτων αυτών, όσο και του αναλογούντος φόρου του νομικού προσώπου (ΚΤΕΛ ΑΕ). Αντίστοιχα, στους κωδικούς 293 – 294, καταχωρούσαν το συνολικό ποσό των φόρων που αναλογεί στο πιο πάνω μερίσματα, ήτοι τον φόρο εισοδήματος που κατέβαλε η ανώνυμη εταιρεία και ο οποίος αναλογεί στα πιο πάνω μερίσματα, καθώς και τον φόρο που παρακρατήθηκε σε αυτά. Με βάση τα ανωτέρω, η αρμόδια ΔΟΥ αν απαιτείτο έπρεπε να προβεί σε χειρόγραφη εκκαθάριση της δήλωσης των μετόχων – μεριδιούχων.

5. Μετά από όλα όσα αναφέρθηκαν πιο πάνω και δεδομένου ότι οι διατάξεις του ν.2963/2001 που διέπουν τις ΚΤΕΛ ΑΕ, ως ειδικότερες, εξακολουθούν να ισχύουν και μετά την έναρξη εφαρμογής του ν.4172/2013, προκύπτει ότι με την καταβολή του φόρου εισοδήματος από τις ΚΤΕΛ Α.Ε. και την παρακράτηση φόρου στα μερίσματα που διανέμουν στους μετόχους – μεριδιούχους τους, δεν επέρχεται εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης για τα εισοδήματα αυτά, αλλά τα υπόψη μερίσματα φορολογούνται στο όνομα του δικαιούχου με τις γενικές διατάξεις. Για το σκοπό αυτό, οι μέτοχοι στην ατομική δήλωση φορολογίας εισοδήματός τους (Ε1) πρέπει να δηλώσουν στον Πίνακα Δ1 και ειδικότερα στους κωδικούς 291 – 292, το ποσό των μερισμάτων που εισέπραξαν μετά την αναγωγή τους σε μικτό ποσό με την προσθήκη τόσο του παρακρατηθέντος φόρου επί των μερισμάτων αυτών, όσο και του αναλογούντος φόρου του νομικού προσώπου (ΚΤΕΛ ΑΕ) και στους κωδικούς 293 – 294, το συνολικό ποσό των φόρων που αναλογεί στο πιο πάνω μερίσματα, ήτοι το φόρο εισοδήματος που κατέβαλε η ανώνυμη εταιρεία και ο οποίος αναλογεί στα πιο πάνω μερίσματα, καθώς και τον φόρο που παρακρατήθηκε. Με βάση τα ανωτέρω, οι αρμόδιες για τη φορολογία των μετόχων των ΚΤΕΛ ΑΕ φορολογικές αρχές μετά την ηλεκτρονική υποβολή των μετόχων – μεριδιούχων θα προβούν σε χειρόγραφη εκκαθάριση αυτής.

Ακριβές Αντίγραφο
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ
ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΣΑΪΤΗΣ


Επικαιροποίηση 2026

Το αρχικό άρθρο δημοσιεύτηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2015 και αποτυπώνει τη ΔΕΑΦΒ 1166032 ΕΞ 2015/21.12.2015, κατά την οποία τα μερίσματα που αποκτούν φυσικά πρόσωπα φορολογούνται με συντελεστή 10% και στα καταβαλλόμενα μερίσματα ενεργείται παρακράτηση φόρου με τον ίδιο συντελεστή, κατά τις διατάξεις των άρθρων 40, 61 και της περ. α΄ των παρ. 1 των άρθρων 62 και 64 ν.4172/2013.

Η συλλογιστική του εγγράφου ως προς τη φύση του εισοδήματος και τη μηχανική της παρακράτησης παραμένει ορθή. Τα ποσοστά, όμως, που παρατίθενται δεν αντιστοιχούν πλέον στο ισχύον δίκαιο.

Τι ισχύει σήμερα

  • Τα μερίσματα που αποκτούν φυσικά πρόσωπα φορολογούνται με συντελεστή 5% (άρθρο 40 παρ. 1 Κ.Φ.Ε.), αντί 10%.
  • Στα μερίσματα που καταβάλλουν νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα ενεργείται παρακράτηση φόρου με συντελεστή 5% (άρθρο 64 παρ. 1 περ. α΄ Κ.Φ.Ε.), αντί 10%.
  • Ο μειωμένος συντελεστής εφαρμόζεται σε εισοδήματα που αποκτώνται από την 1.1.2020 και μετά.

Νομοθετική βάση

  • Άρθρο 40 παρ. 1 ν.4172/2013 (Κ.Φ.Ε., Α΄ 167), ενοποιημένο κείμενο σε ισχύ — «Τα μερίσματα φορολογούνται με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%)».
  • Άρθρο 64 παρ. 1 περ. α΄ ν.4172/2013, όπως αντικαταστάθηκε — παρακράτηση φόρου μερισμάτων 5%.
  • Άρθρο 24 ν.4646/2019 (Α΄ 201) — νομοθετική βάση της μείωσης· παρ. 22 άρθρου 66 ν.4646/2019 — εφαρμογή από 1.1.2020.
  • Α.Α.Δ.Ε. Ε.2012/30.1.2020 — παροχή οδηγιών για τη μείωση του συντελεστή φορολόγησης και παρακράτησης φόρου μερισμάτων από 10% σε 5%.
  • Προϊσχύον: ΔΕΑΦΒ 1166032 ΕΞ 2015/21.12.2015 · ΠΟΛ.1011/2.1.2014.

Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1164884 ΕΞ 2015/17.12.2015 Καταβολή του Φ.Π.Α. που αναλογεί στις υπηρεσίες δικηγόρου κατά την επιδίκαση δικαστικών εξόδων και δαπανών

Αρ. πρωτ.: ΔΕΕΦ Α 1164884 ΕΞ 2015/17.12.2015
Καταβολή του Φ.Π.Α. που αναλογεί στις υπηρεσίες δικηγόρου κατά την επιδίκαση δικαστικών εξόδων και δαπανών
Αθήνα, 17.12.2015
Αρ. Πρωτ: ΔΕΕΦ Α 1164884 ΕΞ 2015
Πρωτ. Εισ.: 1154656/02.12.2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΜΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Α’ «ΦΠΑ»

Ταχ. Δ/νση:Σίνα 2-4
Ταχ. Κώδικας:10672 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες:Θ. Παπαδόπουλος
Τηλέφωνο:210 – 3645832
Fax:210 – 3645413
e-mail:dfpa.b1@1992.syzefxis.gov.gr

Θέμα: Καταβολή του Φ.Π.Α. που αναλογεί στις υπηρεσίες δικηγόρου κατά την επιδίκαση δικαστικών εξόδων και δαπανών

Σχετ.: Το έγγραφό σας με αριθμό πρωτοκόλλου 163705/622171/26.11.2015
Με το ανωτέρω σχετικό έγγραφό σας, μας ζητάτε να σας γνωρίσουμε το κατά πόσον το ποσό των ….. ευρώ, το οποίο έχει επιδικαστεί στους προσφεύγοντες ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Ε.Δ.Δ.Α.) (αριθ. προσφ….. /..) για έξοδα και δικαστικές δαπάνες, υπόκειται σε Φ.Π.Α.. Επίσης, στο ανωτέρω έγγραφο διευκρινίζεται ότι το εν λόγω ποσό είναι καταβλητέο από το Ελληνικό Δημόσιο (ηττηθείς διάδικος) απευθείας στον τραπεζικό λογαριασμό του εκπροσώπου των προσφευγόντων ……… Η απόφαση του Ε.Δ.Δ.Α. ορίζει μεταξύ άλλων, ότι «Το εναγόμενο Κράτος οφείλει να καταβάλει (…) τα ακόλουθα ποσά (…): … ……..  ευρώ πλέον κάθε άλλου ποσού που μπορεί να οφείλεται ως φόρος από τους προσφεύγοντες για έξοδα και δικαστικές δαπάνες (…)». Κατόπιν των ανωτέρω και κατά το μέρος των αρμοδιοτήτων μας σας γνωρίζουμε τα εξής:

1. Σύμφωνα με το άρθρο 2 του Κώδικα Φ.Π.Α. (Ν. 2859/2000), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, αντικείμενο του φόρου είναι η παροχή υπηρεσιών εφόσον πραγματοποιούνται από επαχθή αιτία στο εσωτερικό της χώρας. Τα δικαστικά έξοδα καταβάλλονται από το διάδικο εις βάρος του οποίου εκδόθηκε η απόφαση με σκοπό την κάλυψη της θετικής ζημίας του έτερου διαδίκου (προσφεύγοντες). Το ποσό αυτό επομένως συνιστά αποζημίωση των προσφευγόντων, η οποία εξ’ αντιδιαστολής με τα οριζόμενα στο άρθρο 2 του Κώδικα Φ.Π.Α. είναι εκτός πεδίου εφαρμογής Φ.Π.Α..

2. Ωστόσο, οι υπηρεσίες δικηγόρων υπάγονται σε Φ.Π.Α. ενώ σύμφωνα με το άρθρο 1 του Κώδικα Φ.Π.Α. (Ν. 2859/2000), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, ο Φ.Π.Α. επιρρίπτεται από τον κατά νόμο υπόχρεο σε βάρος του αντισυμβαλλομένου. Στο εν θέματι ερώτημα «υπόχρεος στο φόρο» είναι ο πληρεξούσιος δικηγόρος και «αντισυμβαλλόμενοι», ο οποίοι επιβαρύνονται και με το φόρο, είναι οι προσφεύγοντες.

3. Στο βαθμό που σύμφωνα με την απόφαση του Ε.Δ.Δ.Α. το Ελληνικό Δημόσιο οφείλει να καταβάλει στον τραπεζικό λογαριασμό του εκπροσώπου των προσφευγόντων για έξοδα και δικαστικές δαπάνες το ποσό των …… ευρώ πλέον κάθε άλλου ποσού που μπορεί να οφείλεται ως φόρος από αυτούς, στην περίπτωση που η καθαρή αμοιβή του πληρεξούσιου δικηγόρου είναι ισόποση, τότε το ποσό αυτό πρέπει να καταβληθεί πλέον Φ.Π.Α. 23% (….. x 1,23% = …… ευρώ). Με σκοπό τη διασφάλιση των συμφερόντων του Ελληνικού Δημοσίου, και ειδικότερα τη διασφάλιση της επίρριψης του αναλογούντος, στο επιδικασθέν ποσό, Φ.Π.Α., κρίνεται σκόπιμο η Υπηρεσία που είναι υπεύθυνη για την καταβολή των επιδικασθέντων ποσών να ζητήσει αντίτυπο του στοιχείου παροχής υπηρεσιών από τον πληρεξούσιο δικηγόρο, από το οποίο να προκύπτει ότι η φορολογητέα αξία είναι ….. ευρώ και ο αναλογών Φ.Π.Α …… ευρώ για την από μέρους του παροχή υπηρεσιών προς τους αντισυμβαλλομένους του.

4. Η αρμόδια για τη φορολογία του πληρεξούσιου δικηγόρου Δ.Ο.Υ καλείται να ερευνήσει τα πραγματικά περιστατικά και ειδικότερα την ορθή,- ως προς τον υπολογισμό της φορολογητέας αξίας, το χρόνο έκδοσης κλπ,- έκδοση του στοιχείου παροχής υπηρεσιών σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4308/2014.

Ακριβές Αντίγραφο    
Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης
Αικ. Σταυροπούλου

 

Αριθ. πρωτ.: ΔΕΑΦ Α 1160573 ΕΞ 2015/14.12.2015 Χρόνος απόκτησης των κερδών (μερισμάτων) των προσωπικών, κ.λπ. εταιρειών που τηρούν διπλογραφικά βιβλία

Αριθ. πρωτ.: ΔΕΑΦ Α 1160573 ΕΞ 2015/14.12.2015
Χρόνος απόκτησης των κερδών (μερισμάτων) των προσωπικών, κ.λπ. εταιρειών που τηρούν διπλογραφικά βιβλία
Αθήνα, 14 Δεκεμβρίου 2015
Αριθ. Πρωτ.: ΔΕΑΦ Α 1160573 ΕΞ 2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
Δ/ΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ
ΤΜΗΜΑΤΑ Α’, Β’

Ταχ. Δ/νση: Καρ. Σερβίας 10
Ταχ. Κωδ.: 101 84 ΑΘΗΝΑ
Πληροφορίες: Β. Δασουράς, Ε. Καπούτσου
Τηλέφωνο: 210-3375312
ΦΑΞ: 210-3375001

ΘΕΜΑ: Χρόνος απόκτησης των κερδών (μερισμάτων) των προσωπικών, κ.λπ. εταιρειών που τηρούν διπλογραφικά βιβλία.

Με αφορμή γραπτά ερωτήματα που έχουν υποβληθεί στην υπηρεσία μας, αναφορικά με το πιο πάνω θέμα, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:

1. Σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθρου 8 του ν. 4172/2013, οι οποίες εφαρμόζονται για τα εισοδήματα που αποκτώνται σε φορολογικά έτη που αρχίζουν από την 1η Ιανουαρίου 2014 και μετά, χρόνος κτήσης του εισοδήματος θεωρείται ο χρόνος που ο δικαιούχος απέκτησε το δικαίωμα είσπραξής του.

2. Με την ΠΟΛ.1223/8.10.2015 εγκύκλιό μας, με την οποία κοινοποιήθηκαν οι διατάξεις του άρθρου 8 του ν. 4172/2013, διευκρινίστηκε, μεταξύ άλλων, ότι όσον αφορά στις ομόρρυθμες και ετερόρρυθμες εταιρείες, τις κοινωνίες αστικού δικαίου που ασκούν επιχείρηση ή επάγγελμα, τις αστικές κερδοσκοπικές εταιρείες, τις συμμετοχικές ή αφανείς εταιρείες, καθώς και τις κοινοπραξίες, που τηρούν διπλογραφικά βιβλία, χρόνος απόκτησης του δικαιώματος είσπραξης των διανεμόμενων κερδών (μερισμάτων), όπως αυτά προκύπτουν από τις σχετικές εγγραφές στα τηρούμενα βιβλία, θεωρείται η τελευταία ημέρα του επόμενου μήνα από την καταληκτική ημερομηνία υποβολής της εμπρόθεσμης δήλωσης φορολογίας εισοδήματός τους. Αν έχουν διενεργηθεί προσωρινές απολήψεις κερδών ή διανομή κερδών παρελθουσών χρήσεων, χρόνος κτήσης του εισοδήματος αυτού θεωρείται ο χρόνος που λαμβάνει χώρα η απόληψη ή η διανομή αυτών (πίστωση ή καταβολή). Οδηγίες σχετικά με την παρακράτηση φόρου στις προσωρινές απολήψεις κερδών έχουν δοθεί με την ΠΟΛ.1042/26.1.2015 εγκύκλιό μας. Επισημαίνεται ότι για τα ίδια πιο πάνω πρόσωπα, που τηρούν βιβλία με την απλογραφική μέθοδο, χρόνος απόκτησης του δικαιώματος είσπραξης του συνόλου των κερδών που προκύπτουν από αυτά θεωρείται η ημερομηνία στην οποία έκλεισε η διαχείριση.

3. Περαιτέρω, με τις διατάξεις του άρθρου 2 της ΠΟΛ.1011/2.1.2014 απόφασης του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων ορίζεται ότι ως «προκαταβολή της υποκείμενης σε παρακράτηση πληρωμής» νοείται και η πίστωση των δικαιούχων με τα εισοδήματα, μεταξύ άλλων, της περίπτωσης α’ (μερίσματα) της παραγράφου 1 του άρθρου 62 του ν. 4172/2013, και ειδικά για τις προσωπικές εταιρείες που τηρούν διπλογραφικά βιβλία, η καταβολή της υποκείμενης σε παρακράτηση πληρωμής θεωρείται ότι έχει διενεργηθεί σε κάθε περίπτωση μέσα σε ένα μήνα από την καταληκτική ημερομηνία υποβολής της δήλωσης φόρου εισοδήματος, ενώ με τις διατάξεις της παρ. 7 του άρθρου 64 του ν. 4172/2013 ορίζεται ότι ο φόρος που παρακρατείται αποδίδεται το αργότερο μέχρι το τέλος του δεύτερου μήνα από την ημερομηνία καταβολής της υποκείμενης σε παρακράτηση πληρωμής.

4. Εξάλλου, με τις διατάξεις του άρθρου 255 του ν. 4072/2012, σχετικά με τις προσωπικές εμπορικές εταιρείες, ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι στο τέλος της εταιρικής χρήσης συντάσσεται λογαριασμός, από τον οποίο εμφαίνονται τα κέρδη ή ζημίες της εταιρείας. Στην εταιρική σύμβαση μπορεί να προβλέπεται ότι διανέμονται κέρδη και πριν από το τέλος της εταιρικής χρήσης με βάση προσωρινό λογαριασμό.

5. Με τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 6 του ν. 4308/2014 (Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα), αναφορικά με τον χρόνο ενημέρωσης λογιστικών αρχείων, η κατάρτιση των χρηματοοικονομικών καταστάσεων της περιόδου ολοκληρώνεται στο συντομότερο χρόνο από: α) έξι μήνες από τη λήξη της περιόδου ή β) το χρονικό όριο που επιτρέπει την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που τίθενται από τη φορολογική ή άλλη νομοθεσία της χώρας.

6. Ακόμα, αν στο καταστατικό υπάρχει πρόβλεψη για τον ειδικότερο χειρισμό των κερδών (διανομή, κεφαλαιοποίηση, κέρδη εις νέον κ.λπ.), αυτή θα πρέπει να τηρείται. Σε περίπτωση που στο καταστατικό δεν υπάρχουν επιμέρους όροι για τη διάθεση των κερδών, οι λογιστικές εγγραφές της εταιρείας θα πρέπει να απεικονίζουν τον πραγματικό τρόπο διάθεσης των κερδών.

7. Με την ΠΟΛ.1085/20.3.2014 εγκύκλιό μας, με την οποία κοινοποιήθηκαν, μεταξύ άλλων, οι διατάξεις του άρθρου 3 του ν. 4110/2013, με τις οποίες είχαν τροποποιηθεί διατάξεις του προϊσχύσαντος Κ.Φ.Ε. (ν. 2238/1994), είχε διευκρινιστεί ότι ειδικά για τα κέρδη που προκύπτουν από προσωπικές εταιρείες που τηρούν διπλογραφικά βιβλία θεωρείται ότι αποκτούνται από τους εταίρους – μέλη τους κατά τις 31.12.2013, εφόσον μέχρι 31.12.2013 πραγματοποιείται η λογιστική εγγραφή διανομής κερδών στα βιβλία της εταιρείας (πίστωση ή καταβολή). Τα φυσικά πρόσωπα που συμμετέχουν σε προσωπικές εταιρείες με διπλογραφικά βιβλία θα δηλώσουν στην ετήσια δήλωση φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων οικονομικού έτους 2014, τα κέρδη της προσωπικής εταιρείας που τους αναλογούν από τη χρήση 2013.

8. Μετά από όλα όσα αναφέρθηκαν πιο πάνω προκύπτει ότι χρόνος απόκτησης του εισοδήματος από τα διανεμόμενα κέρδη του φορολογικού έτους 2014 ομόρρυθμης και ετερόρρυθμης εταιρείας, κοινωνίας αστικού δικαίου που ασκεί επιχείρηση ή επάγγελμα, αστικής κερδοσκοπικής εταιρείας, συμμετοχικής ή αφανούς εταιρείας, καθώς και κοινοπραξίας που τηρεί διπλογραφικά βιβλία θεωρείται η τελευταία ημέρα του επόμενου μήνα από την καταληκτική ημερομηνία υποβολής της εμπρόθεσμης δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ήτοι η 30ή Σεπτεμβρίου 2015, και συνεπώς πρέπει να περιληφθούν στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του φορολογικού έτους 2015. Τα πιο πάνω δεν ισχύουν αν έχουν διενεργηθεί προσωρινές απολήψεις έναντι των κερδών του φορολογικού έτους 2014 πριν από το τέλος αυτού, οπότε στην περίπτωση αυτή χρόνος κτήσης του εισοδήματος θεωρείται ο χρόνος που λαμβάνει χώρα η απόληψη των κερδών, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στην ΠΟΛ.1223/8.10.2015 εγκύκλιό μας. Συνεπώς, τα φυσικά και νομικά πρόσωπα καθώς και οι νομικές οντότητες θα μπορούσαν να συμπεριλάβουν στις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος του φορολογικού έτους 2014 τα κέρδη του ίδιου φορολογικού έτους προσωπικής εταιρείας, κ.λπ. που τους αναλογούσαν, όπως προέκυψαν από τις λογιστικές εγγραφές της 31.12.2014, εφόσον πράγματι είχαν λάβει χώρα απολήψεις των κερδών εντός του έτους 2014.

Ακριβές Αντίγραφο
Η Προϊσταμένη του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης

Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ
ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΣΑΪΤΗΣ